Belgijska winieta drogowa pod lupą Brukseli – Komisja oceni system dopiero po jego wdrożeniu

Komisja Europejska nie musi wcześniej zatwierdzać projektu winiety drogowej przygotowywanego przez belgijskie regiony. Po uruchomieniu systemu zbada jednak jego zgodność z prawem Unii Europejskiej, przede wszystkim pod kątem zasady niedyskryminacji – przekazano w środę w kuluarach unijnej egzekutywy. Tymczasem zastrzeżenia wobec planowanego rozwiązania zgłasza już kilka państw sąsiadujących z Belgią.

Dyrektywa „Eurowinieta” z 1999 r. zobowiązuje państwa członkowskie do wcześniejszego zgłaszania Komisji nowych opłat drogowych dotyczących pojazdów ciężarowych. Jak wyjaśniono, podobny obowiązek nie istnieje jednak w przypadku nowych opłat za korzystanie z dróg przez pojazdy lekkie.

Porozumienie trzech regionów

W połowie lipca trzy regiony Belgii uzgodniły zasady wprowadzenia cyfrowej winiety dla pojazdów lekkich poruszających się po regionalnych drogach i autostradach. Celem systemu jest sprawienie, aby do kosztów utrzymania sieci drogowej dokładali się również kierowcy z zagranicy. W przypadku mieszkańców poszczególnych regionów koszt winiety ma zostać zrekompensowany lub złagodzony poprzez reformy podatkowe.

Niepokój sąsiadów i gmin przygranicznych

Obawy wobec planów zgłosiły już Holandia i Luksemburg, a także niektóre belgijskie miejscowości położone przy granicy. Domagają się one rozwiązań uwzględniających sytuację osób, które regularnie przekraczają granicę. Jak informowała niedawno stacja RTL Lëtzebuerg, Luksemburg prowadzi w tej sprawie rozmowy również z Francją i Niemcami, a jednocześnie oczekuje na wyjaśnienia ze strony Walonii.

Precedens sprzed lat

Komisja Europejska nie ma prawnego obowiązku oceny legalności takich planów przed wejściem systemu w życie. Zapowiada jednak, że po jego uruchomieniu sprawdzi zgodność rozwiązania z prawem unijnym, a jeśli stwierdzi naruszenie przepisów, podejmie działania mające doprowadzić do ich przestrzegania, zwłaszcza w zakresie zakazu dyskryminacji.

W 2019 r. Niemcy musiały zrezygnować z projektu winiety dla samochodów osobowych, której koszt miał być rekompensowany podatkowo osobom mieszkającym w tym kraju. Stało się tak po wyroku Trybunału Sprawiedliwości UE, który uznał rozwiązanie za dyskryminujące. Sprawę skierowała do Trybunału Austria, wspierana przez Holandię.