Nowe wytyczne dla szkół w Belgii w razie upałów – dostosowania już od 28 stopni

Władze oświatowe Federacji Walonia-Bruksela przekazały szkołom nową instrukcję dotyczącą postępowania w sytuacjach wyjątkowych, w tym podczas fal upałów. Dokument, opublikowany w ubiegłym tygodniu w kontekście prognoz zapowiadających temperatury sięgające 30 stopni, określa konkretne progi termiczne oraz działania zalecane dyrekcjom placówek. Zawieszenie zajęć ma pozostać rozwiązaniem wyjątkowym i zasadniczo nie powinno być stosowane wyłącznie z powodu wysokich temperatur.

Szeroki zakres nowych wytycznych

Instrukcja obejmuje zarówno zjawiska klimatyczne, takie jak silne mrozy, fale upałów, ulewne deszcze, burze, opady śniegu, gołoledź czy szczyty zanieczyszczenia powietrza, jak i inne sytuacje, które mogą zakłócić normalne funkcjonowanie szkół. Wśród nich wymieniono między innymi strajki oraz problemy z mobilnością. Ponieważ placówki edukacyjne mierzą się obecnie również z akcją strajkową, której przebieg różni się w zależności od szkoły, dokument reguluje także takie przypadki.

Wytyczne przypominają, że obowiązek szkolny pozostaje zasadą, a każda nieobecność co do zasady musi zostać usprawiedliwiona. Szkoły i organy prowadzące zachowują jednak autonomię pozwalającą dostosować organizację pracy do lokalnych warunków. Przy zarządzaniu sytuacjami wyjątkowymi mają kierować się rozsądkiem oraz zasadą proporcjonalności.

Zawieszenie zajęć tylko w przypadku siły wyższej

Zgodnie z dokumentem zawieszenie zajęć ma pozostać “środkiem nadzwyczajnym”. Placówka może podjąć taką decyzję wyłącznie w przypadku siły wyższej, rozumianej jako zdarzenie “nieprzewidywalne, niemożliwe do uniknięcia i zewnętrzne”.

W przeciwieństwie do burzy czy powodzi fala upałów nie spełnia kryteriów siły wyższej, ponieważ – jak wskazano w instrukcji – jej skutki “mogą co do zasady zostać ograniczone za pomocą wewnętrznych środków adaptacyjnych”.

Plan antyupałowy i działania od 28 stopni

W razie wysokich temperatur dyrekcje szkół powinny w pierwszej kolejności przygotować z wyprzedzeniem tzw. plan antyupałowy. Dokument ma wskazywać pomieszczenia najbardziej narażone na nagrzewanie oraz te, które zapewniają najchłodniejsze warunki. Powinien też obejmować inwentaryzację przestrzeni zewnętrznych, ułatwiony dostęp do wody pitnej oraz zasady komunikacji z rodzinami uczniów i członkami personelu.

Instrukcja przewiduje następnie konkretne działania zależne od progów temperaturowych ustalonych przez instytut meteorologiczny IRM. Już od 28 stopni wewnątrz klas zaleca się wietrzenie i wentylowanie pomieszczeń w najchłodniejszych porach dnia, zamykanie okiennic i rolet w ciągu dnia oraz, w miarę możliwości, wyposażenie sal w urządzenia wentylacyjne lub klimatyzacyjne. Uczniowie muszą mieć stały dostęp do wody pitnej i powinni być zachęcani do regularnego picia.

Od 30 stopni w klasie odradza się organizowanie aktywności fizycznej na zewnątrz. Zaleca się również dostosowanie rytmu dnia, tak aby “wymagające elementy nauki” planować w godzinach przedpołudniowych. Powyżej 32 stopni uczniowie powinni być grupowani w najchłodniejszych pomieszczeniach i nigdy nie mogą być pozostawiani w pełnym słońcu.

Dopiero przy temperaturze przekraczającej 40 stopni w klasie placówki mogą rozważyć “skrócenie zajęć popołudniowych, skoncentrowanie głównych treści dydaktycznych w godzinach przedpołudniowych lub czasowe zawieszenie zbiorowych i nieistotnych aktywności”.

Instrukcja podkreśla, że zalecenia należy stosować “w sposób elastyczny i pragmatyczny”. “Głównym celem pozostaje ochrona zdrowia uczniów i personelu, z poszanowaniem nadrzędnego interesu dziecka” – czytamy w dokumencie.

Nieobecności oceniane indywidualnie

W sprawie nieobecności uczniów wytyczne wskazują, że wszystkie muszą zostać usprawiedliwione, z wyjątkiem “okoliczności wyjątkowych, niezależnych od woli uczniów”. Mogą to być na przykład warunki pogodowe, które sprawiają, że przemieszczanie się staje się niebezpieczne lub niemożliwe, poważne zakłócenia w funkcjonowaniu transportu publicznego albo brak dostępu do niektórych ciągów komunikacyjnych. Dyrekcje szkół mają oceniać każdy przypadek indywidualnie.

W przypadku strajku personelu szkoły są zobowiązane do informowania rodzin o organizacji pracy – częściowym utrzymaniu zajęć, opiece nad uczniami czy ewentualnych dostosowaniach – “w możliwie najkrótszym terminie”. Ma to umożliwić wszystkim zainteresowanym odpowiednie zaplanowanie dnia.