Organizacje konsumenckie bronią praw pasażerów lotniczych – sprzeciw wobec planów ich ograniczenia

Europejskie organizacje broniące praw konsumentów stanowczo sprzeciwiają się projektowi ograniczenia praw pasażerów lotniczych, zwłaszcza w przypadku opóźnień lotów. We wtorek opublikowały pilny apel przeciwko proponowanym zmianom, w momencie gdy europejskie negocjacje w tej sprawie nabierają tempa. Pomysł ograniczenia obecnych uprawnień pojawił się w Radzie Europejskiej i – zdaniem organizacji – odpowiada przede wszystkim interesom linii lotniczych. Mimo krytyki, wyrażonej w ostatnich dniach między innymi przez Parlament Europejski, projekt jest nadal procedowany. Organizacje konsumenckie domagają się natomiast nie osłabienia, lecz rozszerzenia ochrony podróżnych, między innymi poprzez zakaz dodatkowych opłat za bagaż podręczny i odprawę na lotnisku.

Obowiązujące przepisy europejskie przewidują obecnie prawo do odszkodowania dla pasażerów, których lot dotrze do celu z opóźnieniem przekraczającym trzy godziny.

Spór o odszkodowania za opóźnione loty

Prawa pasażerów obowiązują w obecnym kształcie od około dwudziestu lat. Zgodnie z nimi linie lotnicze działające w Europie muszą wypłacić odszkodowanie pasażerowi, który zgłosi roszczenie po opóźnieniu lotu przekraczającym trzy godziny. Wysokość rekompensaty zależy od długości trasy i może wynosić nawet 600 euro.

Przewoźnicy lotniczy od lat krytykują te regulacje. Twierdzą, że generują one wielomiliardowe koszty i w praktyce działają przeciwko pasażerom. Według linii lotniczych system ten ma skłaniać przewoźników do odwoływania lotów, aby uniknąć narastających kosztów odszkodowań związanych z kolejnymi opóźnieniami.

Propozycje zmian budzą sprzeciw konsumentów

Rada Europejska proponuje między innymi wydłużenie minimalnego czasu opóźnienia uprawniającego do odszkodowania, obniżenie wysokości rekompensat oraz skrócenie terminu na składanie roszczeń przez pasażerów.

Organizacje konsumenckie oceniają jednak te pomysły bardzo krytycznie. Ich zdaniem podniesienie progów do 4 lub 6 godzin sprawiłoby, że ponad 60 procent pasażerów, którzy dziś mogliby ubiegać się o rekompensatę, utraciłoby to prawo. Organizacje podkreślają również, że obecne kwoty odszkodowań powinny zostać utrzymane, aby nadal skutecznie mobilizowały linie lotnicze do ograniczania opóźnień.

Zdaniem organizacji obowiązujące przepisy przynoszą wymierne efekty. Według przedstawianych danych regulacje przyczyniają się do ograniczenia liczby poważnych opóźnień przekraczających trzy godziny o około 70 procent. W przypadku lotów krótkodystansowych skala zmniejszenia takich opóźnień ma sięgać nawet 66 procent.

Kontrowersje wokół „okoliczności nadzwyczajnych”

Jednym z najbardziej spornych elementów projektu pozostaje rozszerzenie katalogu tzw. okoliczności nadzwyczajnych, które zwalniają linie lotnicze z odpowiedzialności za opóźnienia. Procedowane przepisy przewidują możliwość zaliczenia do tej kategorii również strajków personelu przewoźników.

Organizacje konsumenckie zdecydowanie się temu sprzeciwiają. Ich zdaniem strajki pracowników są bezpośrednio związane z polityką kadrową i sposobem zarządzania personelem przez same linie lotnicze, dlatego nie powinny być traktowane jako zdarzenia niezależne od przewoźnika.

Konsumenci chcą większej ochrony

Organizacje apelują nie tylko o utrzymanie obecnych przepisów, ale również o ich rozszerzenie. Wskazują, że wielu pasażerów rezygnuje z dochodzenia swoich praw ze względu na skomplikowane procedury. Dlatego chcą nałożyć na linie lotnicze obowiązek aktywniejszego informowania podróżnych i ułatwienia składania wniosków o odszkodowanie.

Kolejnym problemem mają być rosnące opłaty dodatkowe pobierane przez przewoźników. Organizacje domagają się potwierdzenia, że jedna sztuka bagażu podręcznego powinna być zawsze wliczona w cenę biletu. Chcą także zagwarantowania prawa do bezpłatnej odprawy na lotnisku dla pasażerów, którzy nie chcą lub nie mogą odprawić się online.

Aby uniknąć nierównej konkurencji między przewoźnikami europejskimi a liniami spoza UE, organizacje proponują również rozszerzenie unijnych przepisów na wszystkie loty do państw członkowskich. Ich zdaniem zapewniłoby to jednolity poziom ochrony pasażerów oraz bardziej uczciwe zasady konkurencji na rynku lotniczym.