Nowy premier Węgier rozpoczyna kadencję od wizyty w Polsce – Péter Magyar chce odbudować relacje z Warszawą

Nowy premier Węgier Péter Magyar rozpoczął swoją pierwszą zagraniczną wizytę od podróży do Polski. Węgierski przywódca odwiedzi Kraków, Warszawę i Gdańsk, podkreślając tym samym chęć odbudowy relacji dwustronnych osłabionych w ostatnich latach przez prorosyjską politykę Viktora Orbána. Magyar chce również wyraźnie zaakcentować proeuropejski zwrot Budapesztu. Wybór Polski na inauguracyjną podróż nie jest przypadkowy. Gdy Viktor Orbán wracał do władzy 31 maja 2010 r., również najpierw udał się do Polski, aby spotkać się z Donaldem Tuskiem. Po szesnastu latach Péter Magyar powtarza ten gest, ale w zupełnie odmiennych realiach politycznych.

Symboliczna inauguracja wizyty w Krakowie

We wtorek po południu Péter Magyar, który deklaruje przywiązanie do wartości chrześcijańskich, spotkał się z arcybiskupem Krakowa. Na Wawelu złożył także wieniec przed pomnikiem Jana Pawła II, którego uważa za jeden ze swoich autorytetów.

W środę premier Węgier uda się do Warszawy. W planie są spotkania między innymi z premierem Donaldem Tuskiem, prezydentem Karolem Nawrockim oraz prezydentem stolicy. Podróż zakończy się w Gdańsku nad Bałtykiem, gdzie Magyar odwiedzi byłego prezydenta Lecha Wałęsę z Platformy Obywatelskiej, jedną z najważniejszych postaci Solidarności. To symboliczne również dlatego, że Viktor Orbán poświęcił Solidarności i Lechowi Wałęsie swoją pracę dyplomową z prawa w 1987 r.

Magyar chce definitywnie zamknąć erę Orbána

Péter Magyar przybył do Polski w towarzystwie sześciu ministrów, w tym minister spraw zagranicznych Anity Orbán, która – mimo nazwiska – nie jest spokrewniona z byłym premierem. Kolejnym sygnałem otwarcia nowego rozdziału w relacjach polsko-węgierskich było odwołanie ambasadora Węgier w Warszawie.

Nowy premier chce wyraźnie odciąć się od polityki Viktora Orbána i jego wieloletniego sojuszu z Prawem i Sprawiedliwością. W tekście jako symbol końca poprzedniej epoki wskazano również niedawną ucieczkę do Stanów Zjednoczonych Zbigniewa Ziobry i Marcina Romanowskiego, którzy wcześniej przebywali na Węgrzech.

Wspólnie z Donaldem Tuskiem Magyar zamierza odbudować proeuropejski kurs swojego kraju. Zapowiada odblokowanie funduszy unijnych, przywrócenie standardów demokratycznych oraz reformę mediów publicznych, które za rządów Viktora Orbána były oskarżane o pełnienie funkcji propagandowej. W przeciwieństwie do Donalda Tuska nowy premier Węgier dysponuje jednak bardzo silną większością parlamentarną.

Kolej dużych prędkości i współpraca energetyczna

Wizyta ma również wymiar gospodarczy i infrastrukturalny. Péter Magyar zamierza podróżować z Krakowa do Warszawy pociągiem, aby podkreślić znaczenie inwestycji infrastrukturalnych finansowanych ze środków europejskich. Węgierski premier opowiada się za budową linii kolei dużych prędkości łączącej Warszawę z Budapesztem.

Rozmowy mają dotyczyć także energetyki. Polska ma zaoferować Węgrom dostęp do amerykańskiego gazu LNG za pośrednictwem nowego terminalu, który ma powstać w Gdańsku do 2028 r. Taka współpraca wpisywałaby się w zapowiedzi Magyara dotyczące stopniowego odchodzenia od rosyjskich źródeł energii do 2035 r.

Magyar chce przywrócić znaczenie Grupy Wyszehradzkiej

Dla nowego premiera Węgier poprawa relacji z Polską oznacza także próbę odbudowy Grupy Wyszehradzkiej. Inicjatywa powstała w 1991 r., a po dołączeniu Słowacji przekształciła się w regionalny blok państw Europy Środkowej. Po wejściu tych krajów do Unii Europejskiej jej znaczenie osłabło, choć w 2015 r. grupa ponownie zacieśniła współpracę wokół polityki migracyjnej.

Po rosyjskiej inwazji na Ukrainę w 2022 r. wewnętrzne podziały doprowadziły jednak do osłabienia współpracy. Péter Magyar, mimo że nie popiera militarnego wsparcia dla Ukrainy na poziomie oczekiwanym przez Warszawę, chce budowy szerszego bloku regionalnego również z udziałem Austrii. Już w czwartek premier Węgier ma udać się do Wiednia.