Belgijski start-up tworzy robota do pracy w ekstremalnych warunkach

Belgijski start-up XiniX AI opracował innowacyjnego robota pneumatycznego o nazwie Sprout, zdolnego do działania w przestrzeniach całkowicie niedostępnych dla człowieka. Urządzenie inspirowane roślinami pnącymi porusza się jak wąż, stopniowo wślizgując się w przewody o średnicy zaledwie pięciu centymetrów. Firma z siedzibą w Beersel pod Brukselą chce ograniczyć ryzyko dla ludzi podczas inspekcji w rafineriach, rurociągach, silosach oraz instalacjach nuklearnych.

Od kartografii lasów tropikalnych do przemysłu

XiniX AI powstał pod koniec 2022 r. i początkowo nie był związany z przemysłem. Technologia umożliwiająca poruszanie się w trudno dostępnych miejscach została opracowana podczas udziału zespołu w międzynarodowym konkursie XPRIZE Rainforest, poświęconym mapowaniu lasów tropikalnych. Jako półfinalista spośród 250 zespołów firma zdecydowała się wykorzystać swoje rozwiązania w zastosowaniach przemysłowych. Jak podkreśla współzałożyciel Jaskaran Sandhu, kluczowe wyzwanie pozostało niezmienne – dotrzeć tam, gdzie człowiek nie ma dostępu.

Od 2024 r. firma, której nazwa nawiązuje do niderlandzkiego wyrażenia “Ik zie niks” (nic nie widzę), koncentruje się na inspekcji przestrzeni zamkniętych. To dynamicznie rozwijający się segment rynku, napędzany rosnącymi wymaganiami w zakresie bezpieczeństwa i utrzymania infrastruktury. Kolumny destylacyjne, zbiorniki ciśnieniowe, rurociągi czy instalacje nuklearne to miejsca, w których przeprowadzanie kontroli bywa nadal bardzo ryzykowne lub wręcz niemożliwe.

Robot wchodzi, sztuczna inteligencja analizuje

Sprout to nie tylko urządzenie do rejestracji obrazu. Robot stanowi część rozbudowanego systemu obejmującego oprogramowanie, które automatycznie analizuje zebrane dane. System ma umożliwiać wykrywanie usterek, przewidywanie awarii oraz przekształcenie jednorazowych kontroli w ciągły proces monitorowania.

Model biznesowy XiniX AI opiera się na formule robot-as-a-service. Firma nie sprzedaje urządzeń, lecz oferuje usługę inspekcji rozliczaną z klientami przemysłowymi. Takie podejście pozwala szybciej wdrażać technologię, która wciąż jest w fazie intensywnego rozwoju.

Ambitne plany rozwoju

Obecny prototyp robota Sprout jest w stanie pokonać dystans około 15 metrów. Kolejne wersje mają osiągać 100 metrów, a docelowo nawet kilometr. Trwają również prace nad wariantami przystosowanymi do pracy w ekstremalnych temperaturach, pod wodą oraz w środowiskach chemicznie agresywnych. Możliwość przeprowadzania inspekcji bez konieczności wyłączania instalacji oznacza potencjalnie duże oszczędności czasu i energii.

Pierwsze reakcje rynku są pozytywne. Firma zrealizowała już testy pilotażowe i podpisała pierwsze umowy z podmiotami takimi jak Repsol i Vinçotte. Kolejne testy prowadzone są w sektorze chemicznym, budowlanym, nuklearnym oraz w branży wydobycia ropy i gazu.

Finansowanie i perspektywy na 2026 r.

Aby przyspieszyć rozwój technologii, XiniX AI pozyskał 500 000 euro od funduszu Actia Capital Partners. Środki te mają zostać w najbliższym czasie podwojone przez publiczną instytucję finansową. Jeszcze w tym roku planowana jest kolejna runda finansowania, której wartość ma sięgnąć kilku milionów euro.

Rok 2026 może okazać się przełomowy. Już latem firma planuje wprowadzić pierwszą wersję produktu gotową do zastosowań przemysłowych, a do końca roku uzyskać pełną certyfikację – niezbędną do wejścia na wymagające rynki, takie jak sektor rafineryjny. Zespół XiniX AI liczy obecnie kilku inżynierów i działa w środowisku badawczo-rozwojowym obejmującym Belgię i Danię. Długofalowym celem firmy jest całkowite wyeliminowanie udziału człowieka w najbardziej niebezpiecznych procesach przemysłowych.