Napisał książkę o oszustwach na rynku sztuki i stracił pracę – inspektor SPF/FOD Économie zrehabilitowany

Benoît Schoonbroodt, inspektor federalnego ministerstwa gospodarki SPF/FOD Économie specjalizujący się w kontroli handlu dziełami sztuki, został oficjalnie zrehabilitowany. Wcześniej dwukrotnie zwolniono go dyscyplinarnie w związku z książką, którą napisał o oszustwach i nadużyciach na rynku sztuki. O sprawie informuje Paris Match.

Książka wydana w 2024 roku

Początek sprawy sięga końca sierpnia 2024 r. Wtedy Benoît Schoonbroodt opublikował pod pseudonimem Bernard Stassens książkę “Les secrets du marché de l’art – Enquêtes sur les escroqueries, les fraudes et les pillages”, wydaną nakładem oficyny Racine.

Publikacja opisuje serię postępowań sądowych i administracyjnych, z którymi inspektor miał do czynienia bezpośrednio lub które obserwował z pewnego dystansu. Książka wywołała duże poruszenie w środowisku antykwariuszy – część z nich, mimo zastosowania pseudonimów oraz zmiany nazw galerii i magazynów, rozpoznała w opisywanych historiach samych siebie.

Na okładce książki wymieniono między innymi magazyny pozwalające przechowywać dzieła sztuki w pełnej anonimowości, zamknięte porozumienia służące manipulowaniu ich wartością, wymyślanie kolekcji, które nigdy nie istniały, oraz kanały rabunku zabytków archeologicznych. Autor zaznaczył przy tym, że cała opowieść opiera się na prawdziwych faktach, a on sam zagląda w głąb branży, która nie lubi, gdy ktoś przygląda się jej mało ortodoksyjnym metodom.

Skarga i zwolnienie dyscyplinarne

Reakcja środowiska nastąpiła szybko. Kilka tygodni po publikacji przewodniczący Chambre royale des antiquaires, przekonany, że ustalił tożsamość prawdziwego autora, napisał do Inspection économique. Poinformował, że zawarte w książce informacje pochodzą z akt prowadzonych przez Benoîta Schoonbroodta, co jego zdaniem było sprzeczne z zasadami deontologii zawodowej.

Sprawa szybko nabrała dalszego biegu. Radca generalny Inspection économique zaproponował wszczęcie postępowania dyscyplinarnego wobec inspektora, którego dotychczasowa praca była od lat chwalona i doceniana. Ostatecznie Schoonbroodt, któremu zarzucono między innymi brak lojalności oraz naruszenie obowiązku zachowania poufności, został zwolniony dyscyplinarnie.

Izba odwoławcza nie dopatrzyła się winy

Inspektor odwołał się następnie do izby odwoławczej, która w kwietniu 2025 r. uznała, że nie można przypisać mu żadnego przewinienia. W swojej opinii izba zaznaczyła, że urzędnik został wprowadzony w błąd przez przełożonych, którzy wiedzieli o projekcie książki, a nawet wcześniej go zaakceptowali.

Rozstrzygnięcie przed Radą Stanu

Schoonbroodt był przekonany, że sprawa została w ten sposób zakończona, jednak szybko się rozczarował. Na mocy dekretu królewskiego opublikowanego w czerwcu 2025 r. minister gospodarki David Clarinval (MR) ponownie zwolnił inspektora dyscyplinarnie. Schoonbroodt zdecydował się wówczas skierować sprawę do Rady Stanu, domagając się zawieszenia decyzji ministra.

Pod koniec października 2025 r. Rada Stanu przyznała rację inspektorowi, który został zrehabilitowany i któremu nie postawiono żadnych zarzutów. Na podstawie tego rozstrzygnięcia, w porozumieniu z pracodawcą, Benoît Schoonbroodt wrócił do pracy w innej służbie i odzyskał wszystkie przysługujące mu prawa.