Spór o dni pedagogiczne we Flandrii – sieci szkolne i Vlaams Belang apelują o więcej czasu na rozwój nauczycieli

Trzy największe flamandzkie sieci szkolne apelują przed rozpoczęciem nowego roku szkolnego o zapewnienie nauczycielom większej ilości czasu i przestrzeni na doskonalenie zawodowe. Tym samym potwierdzają krytykę, którą wcześniej wobec decyzji minister edukacji Zuhal Demir (N-VA) o znacznym ograniczeniu liczby dni pedagogicznych formułował Vlaams Belang. Jak podkreśla posłanka do parlamentu flamandzkiego Roosmarijn Beckers (Vlaams Belang), najpierw przed konsekwencjami tej decyzji ostrzegał Trybunał Obrachunkowy (Rekenhof), a teraz alarm podnoszą również sieci szkolne. Jej zdaniem poprawa jakości edukacji wymaga nie mniejszych, lecz większych inwestycji w rozwój zawodowy nauczycieli, a doskonalenie powinno być wyraźniej uwzględnione w samym zakresie ich obowiązków.

Flandria z jednym z najniższych wskaźników

Doskonalenie zawodowe pozostaje jednym ze słabych punktów flamandzkiego systemu edukacji. Nauczyciele we Flandrii przeznaczają na rozwój zawodowy zaledwie 0,2 procent swojego czasu pracy, czyli zdecydowanie mniej niż w innych krajach. Mimo wcześniejszego zwiększania budżetu Flandria nadal pozostaje w tyle również pod względem środków przeznaczanych na ten cel.

Zdaniem Beckers ograniczenie liczby dni pedagogicznych było w tej sytuacji niewłaściwym sygnałem ze strony minister Demir. Jak podkreśla, dzień pedagogiczny nie jest straconym czasem nauki, lecz inwestycją w jakość kształcenia. Szczególnie podczas wdrażania reform programowych, takich jak nowe cele minimalne, ważne jest, aby cały zespół szkolny miał możliwość wspólnej nauki, wymiany doświadczeń oraz uzgadniania zasad pracy.

Apel o pakt dotyczący kariery nauczyciela

Posłanka przekonuje, że doskonalenie zawodowe powinno zostać silniej wpisane w ścieżkę zawodową nauczyciela jako jej stały, strukturalny element. Jak zaznacza, dobrze się stało, że sieci szkolne ponownie umieściły tę kwestię w centrum debaty, ponieważ dyskusja nie powinna ograniczać się wyłącznie do sporu o liczbę dni pedagogicznych.

Beckers wzywa minister do zakończenia konsultacji, które od dłuższego czasu prowadzone są za kulisami, i oczekuje, że w najbliższych miesiącach przedstawi ona kompromisowy tekst rzeczywistego paktu dotyczącego kariery nauczyciela. Tylko wtedy – jak argumentuje – niezbędne reformy będzie można przygotować terminowo i rzetelnie, zanim pod koniec kadencji wszystkie ugrupowania ponownie wejdą w tryb kampanii wyborczej.

Nowe podejście do zakresu obowiązków nauczyciela

Posłanka widzi również szansę w gruntownym przemodelowaniu sposobu określania obowiązków nauczyciela.

„Musimy odejść od modelu regulacyjnego, w którym zadanie nauczyciela sprowadza się wyłącznie do godzin lekcyjnych” – podkreśla Beckers.

W praktyce nauczyciele poświęcają dużo czasu na zadania nierozerwalnie związane z prowadzeniem lekcji, ale wykraczające poza sam czas spędzony w klasie. Obecne przepisy formalnie nie uwzględniają tego w ich wymiarze pracy. Docelowo system, w którym obowiązki nauczyciela wyrażane są niemal wyłącznie liczbą godzin lekcyjnych, powinien ewoluować w kierunku pełnego 38-godzinnego zadania szkolnego, obejmującego również wymierny czas na przygotowanie zajęć, konsultacje oraz doskonalenie zawodowe.

Indywidualne plany rozwoju

Takie rozwiązanie pozwoliłoby znacznie lepiej dostosować liczbę godzin i charakter doskonalenia zawodowego do potrzeb konkretnego nauczyciela oraz szkoły. Jak przypomina Beckers, na znaczenie indywidualnego planu rozwoju zawodowego dla każdego nauczyciela wskazywała już w poprzedniej kadencji komisja ekspertów (Commissie van Wijzen) pod kierownictwem Dirka Van Damme.

W ocenie posłanki taki model sprawiłby, że rozwój zawodowy stałby się wspólną odpowiedzialnością nauczyciela i szkoły, zamiast być traktowany przez nauczycieli jako dodatkowe zadanie wykonywane obok ich podstawowej pracy. Jak podsumowuje Beckers, właśnie w tym kierunku powinien zmierzać nowy pakt dotyczący kariery nauczyciela.