Komisja Europejska ogranicza dostęp operatorów spoza Europy do mobilnego internetu satelitarnego

Komisja Europejska przyjęła w środę projekt rozporządzenia, który wyraźnie zaostrza unijną politykę dotyczącą satelitarnego widma częstotliwości. Zgodnie z propozycją tylko jedna trzecia pasma przeznaczonego dla mobilnych usług satelitarnych (MSS – Mobile Satellite Services) będzie mogła być wykorzystywana przez podmioty spoza Europy. Decyzja ma znaczenie strategiczne: ma pomóc w rozwoju europejskich operatorów na tym rynku oraz zwiększyć odporność Unii Europejskiej na zależność technologiczną od dostawców zewnętrznych.

Wygasające licencje i nowy podział pasma

Obowiązujące licencje na korzystanie ze zharmonizowanego europejskiego pasma częstotliwości 2 GHz przyznano w 2009 r. Obecnie posiadają je dwaj amerykańscy operatorzy – Viasat oraz EchoStar. Ich ważność kończy się w maju 2027 r., co daje rzadką możliwość ponownego uporządkowania obowiązujących zasad.

Znaczenie tego pasma w ostatnich latach wyraźnie wzrosło, zarówno ze względu na zmiany geopolityczne, jak i postęp technologiczny. Szczególnie istotne okazało się pojawienie dużych konstelacji satelitów na niskiej orbicie okołoziemskiej (LEO), które umożliwiają bezpośrednią łączność między satelitami a urządzeniami końcowymi (direct-to-device, D2D). Technologia ta ma mieć ważne znaczenie dla rozwoju mobilnych sieci 6G.

Trzy części pasma o różnym przeznaczeniu

Komisja proponuje podzielenie pasma częstotliwości na trzy równe części, z których każda miałaby inne przeznaczenie. Pierwsza trzecia zostałaby zarezerwowana na potrzeby rządowe, w tym komunikację wrażliwą oraz łączność wojskową. Usługi w tym segmencie mógłby świadczyć wyłącznie operator europejski, który zapewniłby ich integrację z satelitarną infrastrukturą Iris² – europejską odpowiedzią na konstelację Starlink należącą do Elona Muska.

Dwie pozostałe części pasma mają służyć zastosowaniom komercyjnym, takim jak łączność pokładowa w samolotach czy dostęp do internetu w odizolowanych obszarach wiejskich. Drugą trzecią Komisja chce przeznaczyć wyłącznie dla podmiotów europejskich. Jak wskazała wiceprzewodnicząca Komisji Henna Virkkunen, takie rozwiązanie jest konieczne, aby wspierać dywersyfikację dostawców i zachęcić europejskie przedsiębiorstwa do wejścia na ten rynek.

Dopiero ostatnia trzecia część pasma miałaby zostać otwarta dla operatorów spoza Europy. Komisarz Hadja Lahbib, mówiąc po cotygodniowym posiedzeniu Komisji, podkreśliła, że to bardzo ważna decyzja strategiczna, która ogranicza zależność Unii od usług świadczonych przez podmioty amerykańskie.

Licencje na 20 lat i okres przejściowy

Chociaż obecne licencje formalnie wygasają w przyszłym roku, Komisja proponuje przedłużenie ich obowiązywania o dwa lata. Ma to zapewnić ciągłość usług w okresie przejściowym. Jeżeli projekt rozporządzenia zostanie przyjęty przez unijnych współprawodawców, nowe licencje wydawane na podstawie tej regulacji będą obowiązywać przez 20 lat.

Według Komisji taki okres jest wystarczająco długi, aby operatorzy mogli odzyskać początkowe nakłady inwestycyjne, a jednocześnie pozwala stworzyć stabilne podstawy rozwoju europejskiego rynku mobilnej łączności satelitarnej.