Rekordowa liczba skarg do federalnego Ombudsmana – niemal połowa dotyczy migracji

Federalny Ombudsman odnotował w 2025 r. najwyższą w historii liczbę spraw. Spośród 10 461 zarejestrowanych dokumentów około 44 procent dotyczyło kwestii migracyjnych. Dane te pochodzą z raportu rocznego przedstawionego przez ombudsmanów Davida Baele’a i Jérôme’a Aassa. Najczęstsze skargi odnoszą się do sposobu rozpatrywania wniosków wizowych, długiego czasu oczekiwania oraz niewystarczającej komunikacji ze strony administracji.

Rekordowa liczba spraw i dominacja tematyki migracyjnej

Federalny Ombudsman to instytucja, do której mieszkańcy Belgii mogą kierować skargi związane z funkcjonowaniem federalnych służb publicznych. W 2025 r. rozpoczęto rekordową liczbę postępowań, obejmującą 6 269 skarg oraz 4 192 zapytania informacyjne.

Już drugi rok z rzędu najwięcej zgłoszeń dotyczyło migracji. Dokładnie 43,53 procent dopuszczalnych skarg odnosiło się do tej tematyki, co stanowi wynik zbliżony do poziomu z 2024 r. Najczęściej wskazywanym problemem jest sposób rozpatrywania wniosków wizowych. W dalszej kolejności pojawiają się zarzuty dotyczące długich terminów oczekiwania, niedostatecznego informowania, słabej komunikacji, niewystarczającego uzasadnienia decyzji oraz braku uwzględnienia indywidualnej sytuacji i praw podstawowych osób składających wnioski.

Problemy strukturalne w obszarze migracji

W raporcie podkreślono, że obecna sytuacja wynika z kilku nakładających się czynników. Należą do nich złożoność przepisów migracyjnych, duża liczba składanych wniosków, przeciążenie administracji oraz presja polityczna związana z kontrolą procesów migracyjnych. Wszystko to prowadzi do powstawania problemów o charakterze strukturalnym.

W związku z tym federalny Ombudsman zapowiedział publikację dodatkowego raportu, który jeszcze w tym roku ma zostać poświęcony wyłącznie tym zagadnieniom. Celem dokumentu będzie wskazanie rozwiązań wspierających sprawniejsze i bardziej przejrzyste funkcjonowanie służb odpowiedzialnych za sprawy migracyjne.

Inne obszary skarg i skuteczność rozpatrywania spraw

Poza tematyką migracyjną instytucja zajmowała się także licznymi skargami dotyczącymi spraw socjalnych i rynku pracy, które stanowiły 20 procent zgłoszeń, oraz spraw podatkowych, odpowiadających za 17 procent wszystkich dokumentów.

W około czterech na pięć przypadków – czyli w 81 procentach spraw – interwencja federalnego Ombudsmana doprowadziła do rozwiązania problemu lub przynajmniej jego wyjaśnienia. Wskaźnik ten wskazuje na wysoką skuteczność instytucji w mediowaniu między mieszkańcami Belgii a administracją federalną.

Sygnaliści i potrzeba uproszczenia przepisów

W raporcie rocznym ombudsmani David Baele i Jérôme Aass odnieśli się również do sytuacji sygnalistów. W sektorze prywatnym jedynie 16,5 procent zgłoszeń zostało uznanych za dopuszczalne, natomiast w federalnym sektorze publicznym odsetek ten wyniósł zaledwie 11,5 procent.

Zdaniem ombudsmanów obowiązujące przepisy dotyczące sygnalistów są zbyt skomplikowane. Wskazują oni na konieczność ich uproszczenia i doprecyzowania, aby osoby zgłaszające nieprawidłowości mogły skuteczniej korzystać z dostępnych mechanizmów ochrony.