Upały a praca zdalna – jakie obowiązki ma pracodawca wobec osób pracujących z domu

W czasie upałów pracodawca musi podejmować działania chroniące pracowników przed skutkami wysokich temperatur. Pojawia się jednak pytanie, czy takie same obowiązki obejmują osoby wykonujące pracę zdalnie. Jak wyjaśniają eksperci, również w tym przypadku pracodawca powinien przewidzieć odpowiednie środki, choć ich charakter jest inny. Nie ma bowiem kontroli nad prywatnym mieszkaniem pracownika, a przepisy nie wskazują maksymalnej temperatury, która automatycznie zakazywałaby wykonywania pracy.

Wysokie temperatury odczuwalne są wszędzie – w domach, szkołach i biurach. Słońce mocno nagrzewa budynki, a temperatura szybko rośnie, na kilka dni nadając Belgii klimat przypominający Prowansję. Belgijska zabudowa i infrastruktura nie są jednak przygotowane na upały sięgające 37 stopni. Praca, podobnie jak nocny odpoczynek, staje się coraz bardziej uciążliwa. W lepszej sytuacji są osoby, które mogą schronić się w klimatyzowanym biurze pracodawcy i uniknąć pracy zdalnej w mieszkaniach nagrzewających się jak piekarniki.

Brak kontroli nad prywatnym mieszkaniem

Gdy wysokie temperatury występują w miejscu pracy, pracodawcy mają obowiązek wdrożyć szereg środków ochronnych. W przypadku pracy zdalnej sytuacja jest jednak bardziej złożona. Jak wyjaśnia Thomas Lesseigne, starszy konsultant prawny ds. HR w SD Worx, pracodawca nie ma rzeczywistej kontroli nad prywatnym mieszkaniem pracownika. Powinien jednak reagować, gdy upał może wpływać na zdrowie lub bezpieczeństwo osoby pracującej z domu, gdy organizacja pracy sprawia, że wykonywanie obowiązków zdalnie staje się szczególnie uciążliwe podczas silnych upałów, albo gdy analiza ryzyka wskazuje na zagrożenie związane z nadmierną temperaturą.

Jak podkreśla ekspert, w praktyce nie istnieje maksymalna temperatura odnosząca się do mieszkania pracownika zdalnego, której przekroczenie automatycznie oznaczałoby zakaz pracy.

Obowiązki w zakresie profilaktyki

Zdaniem Thomasa Lesseigne’a chodzi przede wszystkim o obowiązek zapobiegania zagrożeniom i właściwej organizacji pracy, a nie o obowiązek osiągnięcia konkretnego rezultatu, na przykład zapewnienia określonej temperatury w mieszkaniu. Wynika to między innymi z tego, że możliwość oddziaływania pracodawcy na prywatne otoczenie pracownika pozostaje bardzo ograniczona.

Pracodawca może jednak zastosować różne rozwiązania. Jednym z nich jest dostosowanie organizacji pracy, na przykład wprowadzenie elastycznych godzin pozwalających wykonywać obowiązki w chłodniejszych porach dnia, przesunięcie części spotkań, ograniczenie podróży służbowych albo czasowe zmniejszenie obciążenia pracą. Kolejnym elementem jest informowanie i zwiększanie świadomości pracowników – przekazywanie zaleceń dotyczących wietrzenia pomieszczeń, picia odpowiedniej ilości wody, robienia regularnych przerw czy stosowania ochrony przeciwsłonecznej.

Pracodawca może również udostępnić odpowiedni sprzęt, taki jak wentylator, środki ochrony przed słońcem dla pracowników mobilnych czy wyposażenie komputerowe pozwalające wykonywać obowiązki z innego miejsca. W grę wchodzi także skorzystanie z alternatywnego miejsca pracy – czasowy powrót do siedziby firmy, złagodzenie obowiązku obecności w biurze, aby uniknąć dojazdów transportem publicznym, albo praca w biurze satelitarnym lub przestrzeni coworkingowej.