Badania przesiewowe w kierunku HIV – posłanka chce większej roli aptek w diagnostyce

Posłanka Kathleen Depoorter złożyła w belgijskim parlamencie rezolucję, której celem jest zwiększenie dostępności badań przesiewowych w kierunku HIV poprzez szersze włączenie farmaceutów w proces diagnostyczny. Inicjatywa ma ograniczyć liczbę późnych rozpoznań, które nadal stanowią istotną część nowych przypadków. Depoorter podkreśla, że osoby, u których zakażenie zostanie wykryte odpowiednio wcześnie i które rozpoczną leczenie, mogą prowadzić życie o niemal normalnej długości i nie stanowią zagrożenia dla innych.

Późne diagnozy wciąż poważnym problemem

Każdego roku w Belgii wykrywanych jest kilkaset nowych zakażeń wirusem HIV. Około jedna trzecia z nich – czyli blisko 220 przypadków – diagnozowana jest dopiero w zaawansowanym stadium choroby. Zdaniem posłanki nie wynika to z braku wiedzy medycznej, lecz z barier utrudniających dostęp do badań.

Wśród najważniejszych przeszkód wymieniane są stygmatyzacja, obawy społeczne, koszty oraz brak anonimowości. Czynniki te wciąż powodują, że wiele osób odkłada wykonanie testu lub całkowicie z niego rezygnuje.

Apteki jako punkt pierwszego kontaktu

W tej sytuacji apteki mogą odegrać kluczową rolę jako łatwo dostępny punkt pierwszego kontaktu. Są obecne na terenie całego kraju i nie wymagają wcześniejszego umawiania wizyty, co znacząco obniża próg wejścia do diagnostyki.

Choć autotesty na HIV są już dostępne, nie zawsze zapewniają odpowiednie wsparcie ani dalszą opiekę medyczną. Proponowana rezolucja zakłada więc, że farmaceuci – po odpowiednim przeszkoleniu i w ramach obowiązujących przepisów – mogliby wykonywać szybkie testy diagnostyczne z kropli krwi pobranej z palca. Wykorzystywane miałyby być wyłącznie testy o potwierdzonej skuteczności, a każdy wynik reaktywny powinien skutkować natychmiastowym skierowaniem pacjenta do specjalisty.

Łatwiejszy dostęp do profilaktyki przedekspozycyjnej

Projekt przewiduje również wzmocnienie działań profilaktycznych, w szczególności poprzez ułatwienie dostępu do profilaktyki przedekspozycyjnej, czyli PrEP. Zgodnie z propozycją lekarze pierwszego kontaktu mogliby przepisywać pierwszą terapię, co ma uprościć i przyspieszyć dostęp do tego rozwiązania.

Depoorter podkreśla, że skuteczna walka z HIV wymaga jednoczesnego rozwijania profilaktyki oraz zapewnienia szybkiego i łatwego dostępu do diagnostyki. Kluczowe jest usunięcie barier, które wciąż zniechęcają część osób do wykonania testu.