Żołnierze na dworcach i w metrze w Brukseli – jakie mają uprawnienia i co zmieni nowy kodeks

Od piątku 45 żołnierzy belgijskiej armii patroluje dworce kolejowe i stacje metra w Brukseli, a także zabezpiecza żydowskie instytucje w stolicy. Obecność wojska w przestrzeni publicznej rodzi jednak istotne wątpliwości prawne – zgodnie z obowiązującymi przepisami żołnierze nie mają prawa legitymować, zatrzymywać ani aresztować osób. Minister spraw wewnętrznych Bernard Quintin (MR) zapowiedział, że trwają prace nad nowym kodeksem, który ma jasno określić zakres kompetencji wojskowych.

Patrole mieszane pod kontrolą policji

Minister Quintin wyjaśnił w piątek rano na antenie Bel RTL, że wszelkie działania takie jak kontrola tożsamości należą wyłącznie do policji. Żołnierze pełnią rolę wsparcia – zwiększają liczebność patroli i zapewniają ochronę funkcjonariuszom podczas interwencji. Wszystkie wspólne patrole działają pod dowództwem policji.

Wojskowi mogą jednak użyć broni palnej w sytuacjach obrony koniecznej lub w przypadku bezpośredniego zagrożenia życia osób trzecich. Minister przypomniał zdarzenie z czerwca 2017 r., kiedy żołnierz oddał strzały do mężczyzny planującego zamach terrorystyczny na dworcu Bruxelles-Central (Brussel-Centraal).

Krytyka ze strony związków zawodowych

Niejasny zakres uprawnień wojskowych spotkał się z ostrą reakcją związków zawodowych reprezentujących żołnierzy. Organizacje te zwracają uwagę nie tylko na brak precyzyjnych regulacji, ale również na warunki, w jakich wojskowi pełnią służbę w Brukseli.

Nowe przepisy zamiast tymczasowych rozwiązań

Minister spraw wewnętrznych zapowiedział, że w przyszłości żołnierze mogą otrzymać szersze uprawnienia do interwencji. Przygotowywany kodeks ma wprowadzić jasne ramy prawne określające sposób działania wojska w przestrzeni publicznej. Nowe regulacje mają zastąpić obecne rozwiązania oparte na tymczasowych porozumieniach między armią a policją. To na ich podstawie możliwe byłoby również rozmieszczanie żołnierzy w innych miastach Belgii.

Większe bezpieczeństwo w miejscach publicznych

Jak podkreślił Bernard Quintin, głównym celem obecności policji i wojska – określonej przez niego jako współpraca „mundurów w kolorze niebieskim i khaki” – jest zwiększenie bezpieczeństwa w przestrzeni publicznej. Dworce i stacje metra to miejsca o dużym natężeniu ruchu, w których koncentrują się różnego rodzaju problemy związane z bezpieczeństwem. Obecność służb ma być wyraźnym sygnałem, że władze aktywnie dbają o bezpieczeństwo zarówno mieszkańców Belgii, jak i odwiedzających kraj turystów.