Belgia na granicy kryzysu budżetowego – ostrzeżenia Narodowego Banku

Trwający konflikt na Bliskim Wschodzie napędza wzrost cen energii, a zarówno minister budżetu Vincent Van Peteghem (CD&V), jak i gubernator Banque Nationale de Belgique/Nationale Bank van België (Narodowy Bank Belgii) Pierre Wunsch otwarcie przyznają, że państwa nie stać na wspieranie wszystkich. Belgia notuje jeden z najwyższych deficytów budżetowych w Europie – na poziomie zbliżonym do Francji – a napięcia wokół finansów publicznych rosną w czasie sporów między partiami rządzącymi i opozycyjnymi o to, kto powinien ponieść ciężar kryzysu. Nowy przewodniczący partii Groen, Aimen Horch, proponuje wprowadzenie specjalnego podatku od nadzwyczajnych zysków koncernów naftowych i gazowych.

Budżetowy węzeł gordyjski

Negocjacje budżetowe zapowiadają się wyjątkowo trudne – co do tego panuje zgodność wśród polityków na Wetstraat w Brukseli. Sytuacja jest skomplikowana: zanim rząd federalny rozdysponuje około 170 mld euro wpływów podatkowych (oraz dodatkowe 94 mld euro trafiające bezpośrednio do systemu zabezpieczeń społecznych), znaczna część środków jest już z góry rozdysponowana. Około 81 mld euro przekazywane jest wspólnotom i regionom, 50 mld euro trafia do systemu zabezpieczeń społecznych, 12 mld euro przeznaczane jest na obsługę długu publicznego, a 9 mld euro stanowią składki do budżetu Unii Europejskiej. W praktyce na wydatki trudności, ponieważ osoby te traciły możliwość identyfikacji online i składania podpisu elektronicznego, choć sama karta nadal była ważna – zaznaczył. Na pytanie, dlaczego nie wydłużono ważności samych certyfikatów do 30 lat, rzecznik wyjaśnił, że nie jest to możliwe ze względów technicznych i bezpieczeństwa. – Nie można zagwarantować bezpieczeństwa certyfikatów przez tak długi okres. Dlatego zdecydowano się ponownie skrócić ważność dokumentu – dodał.

Dotychczasowe rozwiązanie tymczasowe

Dotąd funkcjonowało rozwiązanie przejściowe – osoby posiadające trzydziestoletni eID mogły po wygaśnięciu certyfikatów bezpłatnie zamówić nową kartę w gminie i odzyskać dostęp do usług cyfrowych. Od 31 marca 2026 r. mechanizm ten przestaje obowiązywać, ponieważ wszystkie nowe dokumenty dla osób po 75. roku życia będą wydawane z 10-letnią ważnością. W praktyce oznacza to konieczność odnawiania dowodu co dekadę oraz ponoszenia związanych z tym opłat.

Mobilne stanowiska dla osób z ograniczoną mobilnością

Wprowadzono jednak rozwiązania ułatwiające życie osobom mającym trudności z dotarciem do urzędu. Jak podkreślił Schuyten, gminy dysponują mobilnymi stanowiskami, czyli przenośnym sprzętem, z którym pracownicy mogą udać się do domów opieki, szpitali lub prywatnych mieszkań. Na miejscu możliwe jest złożenie wniosku i aktywacja nowego dokumentu. – Dzięki temu osoby z ograniczoną mobilnością nie zostaną wykluczone z systemu – zapewnił rzecznik Federalnej Służby Publicznej ds. Spraw Wewnętrznych.