Izba Reprezentantów przyjęła budżet federalny na 2026 r. – kontrola budżetowa już zapowiedziana

Belgijska Izba Reprezentantów przyjęła w czwartek wieczorem budżet federalny na 2026 r. Dokument został zatwierdzony głosami większości rządowej, przy sprzeciwie partii opozycyjnych. Ze względu na przeciągające się negocjacje oraz konieczność ustalenia wieloletnich ram fiskalnych rząd przez pierwsze miesiące roku funkcjonował w oparciu o system tymczasowych dwunastek. W praktyce oznacza to, że nowy budżet zacznie obowiązywać dopiero od 1 kwietnia. Komisja Europejska, oceniając belgijskie finanse w ramach procedury nadmiernego deficytu, uznała, że przedstawiony plan mieści się w przyjętych limitach.

Oszczędności na ponad 2,7 miliarda euro

Na 2026 r. przewidziano działania oszczędnościowe i dochodowe o łącznej wartości 2,711 miliarda euro. Plan opiera się na czterech głównych filarach. Pierwszy dotyczy ograniczenia wydatków publicznych o 421 milionów euro. Drugi obejmuje program reintegracji zawodowej osób długotrwale chorych, którego wartość oszacowano na 202 miliony euro. Trzeci filar to działania związane z konsumpcją i polityką ekologiczną, przynoszące 796 milionów euro. Ostatni element to większy wkład osób najlepiej zarabiających, który ma wynieść 1,292 miliarda euro.

Po uwzględnieniu wszystkich wcześniejszych decyzji oraz dodatkowych wydatków saldo dla sektora obejmującego państwo federalne i system zabezpieczenia społecznego wynosi 24,637 miliarda euro. Przekłada się to na deficyt na poziomie 3,7 procent PKB oraz wskaźnik zadłużenia sięgający 85,6 procent PKB.

Kontrola budżetowa w związku z wycofanymi cięciami

Rząd zapowiedział przeprowadzenie kontroli budżetowej w najbliższym czasie. Jednym z jej głównych celów będzie zrekompensowanie ubytku dochodów, który oszacowano na 475 milionów euro. Strata ta wynika z rezygnacji z planowanego podwyższenia stawek VAT na kulturę, dania na wynos oraz sektor sportowy.

Rada ministrów w wąskim składzie, tzw. kern, uzgodniła, że brakujące środki zostaną uzupełnione poprzez zmiany w innych obszarach VAT lub akcyzy. Podstawą dalszych prac ma być marcowy raport komitetu monitoringu, który wskaże możliwe kierunki korekt.

Premier nie zabrał głosu podczas debaty

Premier Bart De Wever nie wystąpił podczas dwudniowej debaty parlamentarnej dotyczącej budżetu. Choć był obecny na sali plenarnej w nocy ze środy na czwartek, nie zdążył odpowiedzieć na pytania posłów. Obrady przeciągnęły się bowiem poza północ, a wcześniej ustalono, że prace zostaną w tym momencie przerwane.

Następnego dnia rano, podczas przyjazdu na szczyt europejski w Brukseli, premier wyraził przekonanie, że nadchodząca kontrola budżetowa będzie kluczowym etapem porządkowania finansów publicznych. W trakcie debaty w Izbie stanowisko rządu przedstawił minister budżetu Vincent Van Peteghem, który potwierdził rozpoczęcie przygotowań do tego procesu. Zaznaczył jednocześnie, że zadanie będzie wymagające ze względu na niepewną sytuację gospodarczą na świecie oraz konieczność skorygowania części wcześniej przyjętych rozwiązań.

Ustawa programowa na przyszły tydzień

W przyszłym tygodniu Izba Reprezentantów zajmie się ustawą programową, która przełoży zapisy budżetowe na konkretne przepisy prawa. Dokument przewiduje m.in. podwyżkę akcyzy na gaz oraz olej opałowy od 1 kwietnia.

Ponadto zaplanowano dwukrotne ograniczenie indeksacji wynagrodzeń do poziomu 4 000 euro brutto – w latach 2026 i 2028. Rozwiązania te mają stanowić jeden z elementów szerszej strategii stabilizacji finansów publicznych i ograniczenia presji na budżet państwa.