Reforma podatku dochodowego w Belgii – osiem kluczowych zmian, część już od dochodów za 2026 r.

Parlament przyjął w czwartek w ostatnim czytaniu projekt ustawy reformującej podatek dochodowy od osób fizycznych. Jak informuje dziennik L’Echo, przepisy wprowadzają szereg zmian, które – zależnie od sytuacji rodzinnej i zawodowej – mogą wpłynąć na domowe budżety. Część z nich będzie odczuwalna już przy rozliczaniu dochodów za 2026 r. Do najważniejszych rozwiązań należą stopniowe podniesienie kwoty wolnej od podatku do 15 600 euro w 2031 r., ograniczenie tzw. ilorazu małżeńskiego oraz oficjalne zwolnienie „Vinted” dla sprzedaży rzeczy używanych. Poniżej przedstawiamy osiem głównych zmian.

Kwota wolna od podatku

Najważniejszym elementem reformy jest zwiększenie kwoty wolnej od podatku, czyli pierwszej części dochodu, od której nie pobiera się podatku. Jej podstawowa wysokość, wynosząca w 2026 r. 11 180 euro, będzie stopniowo rosła w latach podatkowych 2027-2031, aż osiągnie 15 600 euro. Celem koalicji Arizona jest zwiększenie dochodów netto pracowników w Belgii. W zależności od sytuacji osobistej wyższa kwota wolna ma przynieść do 283 euro netto miesięcznie.

Reforma przewiduje także podniesienie i stopniowe ujednolicenie dodatku do kwoty wolnej na dzieci pozostające na utrzymaniu. Ulga na pierwsze dziecko zostanie zwaloryzowana i w latach podatkowych 2027-2030 wzrośnie z 870 do 1 162,50 euro. Dodatek na dwoje dzieci zwiększy się z 2 240 do 2 325 euro. W rezultacie kwota dodatku będzie taka sama dla rodzin z jednym i dwojgiem dzieci – 1 162,50 euro na każde dziecko, czyli łącznie 2 325 euro przy dwojgu dzieci. W przypadku trojga i większej liczby dzieci ulga pozostanie w kolejnych latach podatkowych zamrożona, ponieważ nie będzie indeksowana.

Zmiany obejmą również specjalną składkę na zabezpieczenie społeczne CSSS/BBSZ. Obecnie jej wysokość zależy od dochodów i może wynosić maksymalnie 731,28 euro rocznie, a w przypadku małżeństw i zarejestrowanych związków partnerskich jest obliczana na podstawie dochodów całego gospodarstwa domowego. Od dochodów za 2028 r. składka będzie naliczana indywidualnie, a jej maksymalna wysokość spadnie do 365,64 euro na osobę. Według symulacji gabinetu ministra finansów Jana Jambona (N-VA) korzyści, zależnie od profilu podatnika i sytuacji rodzinnej, wyniosą od około 75 do 283 euro netto miesięcznie.

Iloraz małżeński

Iloraz małżeński dla osób niebędących emerytami zostanie do 2029 r. stopniowo ograniczony o połowę. Mechanizm polega na fikcyjnym przypisaniu przy obliczaniu podatku części dochodów małżonka lub partnera o wyższych zarobkach osobie osiągającej niższe dochody. Obecnie może to być 30 procent. Dzięki temu gospodarstwo domowe wolniej przechodzi do najwyższych progów podatkowych, co zmniejsza łączną wysokość należnego podatku.

Dopuszczalny odsetek pozostanie na poziomie 30 procent, ale maksymalna kwota możliwa do przeniesienia będzie stopniowo obniżana. W 2025 r. wynosiła 13 460 euro, w 2026 r. spada do 11 780 euro, a w kolejnych latach będzie dalej maleć, aż w 2029 r. osiągnie 6 730 euro. Kwota ta przestanie również podlegać indeksacji. Według danych Federalnego Ministerstwa Finansów z ilorazu małżeńskiego korzysta nadal około 500 000 podatników. Z wyliczeń biura kadrowo-płacowego SD Worx wynika, że przeciętna strata wyniesie 1 240 euro rocznie, czyli około 100 euro miesięcznie. W przypadku emerytów wygaszanie tego mechanizmu zostanie rozłożone na blisko 20 lat. Przenoszony odsetek nadal będzie wynosił 30 procent, ale maksymalna kwota transferu będzie stopniowo obniżana, aż od roku podatkowego 2046 przeniesienie nie będzie już możliwe.

Ulgi na dochody zastępcze

Reforma stopniowo znosi ulgę podatkową przysługującą z tytułu zasiłków dla bezrobotnych. Zmiany rozpoczną się od roku podatkowego 2027, obejmującego dochody za 2026 r. Zlikwidowane zostaną również dodatkowa i uzupełniająca ulga związane z tymi świadczeniami. Dla osób samotnych przewidziano pod pewnymi warunkami rozwiązanie przejściowe, które czasowo utrzyma obecną ulgę podstawową. Będzie ono obowiązywać w latach podatkowych 2027-2029.

Ulgi na emerytury

Kolejnemu ograniczeniu ulegnie ulga podatkowa od emerytur. Dotychczas była zmniejszana do jednej trzeciej, jeśli dochód podlegający opodatkowaniu przekraczał 29 800 euro przed indeksacją. Od roku podatkowego 2027, dotyczącego dochodów za 2026 r., ulga zostanie całkowicie zniesiona, jeżeli dochód podlegający opodatkowaniu – obejmujący emeryturę, dochody z nieruchomości i kapitału – przekroczy 70 570 euro po indeksacji.

Świadczenia alimentacyjne

Odsetek świadczeń alimentacyjnych podlegających corocznemu opodatkowaniu będzie stopniowo obniżany. Przed 2025 r. wynosił 80 procent, dla świadczeń przyznanych w 2025 r. spadł do 70 procent, dla wypłacanych w 2026 r. wynosi 60 procent, a od 1 stycznia 2027 r. zostanie obniżony do 50 procent. Według tego samego harmonogramu stopniowo i proporcjonalnie ograniczana będzie również możliwość odliczania alimentów.

Zwolnienie „Vinted”

Reforma wprowadza oficjalne zwolnienie określane jako „Vinted”. Sprzedaż rzeczy używanych do 2 000 euro rocznie pozostanie w całości nieopodatkowana. Nawet przy dużej liczbie transakcji podatek nie zostanie naliczony, dopóki łączna wartość sprzedaży nie przekroczy tego progu. Od roku podatkowego 2027, obejmującego dochody za 2026 r., sprzedaż mieszcząca się w zwykłym zarządzaniu majątkiem prywatnym będzie automatycznie uznawana za niepodlegającą opodatkowaniu, jeśli jej wartość nie przekroczy 2 000 euro rocznie na jednego podatnika.

W praktyce poniżej tego progu urząd skarbowy nie będzie mógł podważyć prywatnego charakteru sprzedaży. Rozwiązanie nie ustanawia jednak nowego zwolnienia podatkowego, lecz wprowadza domniemanie korzystne dla podatnika. Po przekroczeniu limitu nadal będą stosowane dotychczasowe zasady, a administracja każdorazowo oceni, czy transakcje nadal mieszczą się w zwykłym zarządzaniu majątkiem prywatnym, czy powinny zostać opodatkowane.

Dodatkowa działalność emerytów

Reforma wprowadza odrębne opodatkowanie stawką 33 procent wynagrodzeń emerytów. Dotyczy to wypłat przyznawanych osobom pobierającym emeryturę lub rentę rodzinną, które osiągnęły ustawowy wiek emerytalny. Nie przewidziano żadnego limitu wysokości takich wynagrodzeń. Rozwiązanie nie obejmie natomiast emerytów, którzy nadal prowadzą działalność zawodową przynoszącą zyski lub dochody z działalności.

Prawa autorskie

Twórcy oprogramowania, wykluczeni w poprzedniej kadencji z systemu praw autorskich reformowanego w 2023 r., zostaną do niego ponownie włączeni. Zmiana będzie działać wstecz i obejmie dochody z praw autorskich uzyskane od 1 stycznia 2026 r.