We wtorek 25 lutego 2026 r. Parlament Europejski przyjął dwa akty prawne wprowadzające szerokie zmiany w zasadach dotyczących prawa jazdy w całej Unii Europejskiej. Nowe regulacje umożliwią korzystanie z cyfrowego prawa jazdy w smartfonie, podniosą limit dopuszczalnej masy pojazdów elektrycznych prowadzonych z kategorią B oraz wzmocnią mechanizmy transgranicznego egzekwowania kar za wykroczenia drogowe. Część tych rozwiązań funkcjonuje już w Belgii, jednak teraz obejmie wszystkie państwa członkowskie.
Cyfrowe prawo jazdy do końca 2030 r.
Zgodnie z przyjętymi przepisami do 2030 r. wszyscy obywatele Unii Europejskiej mają uzyskać dostęp do w pełni cyfrowej wersji prawa jazdy na urządzeniach mobilnych. Dokument zostanie powiązany z europejskim portfelem tożsamości cyfrowej, nad którym trwają prace na poziomie unijnym. Jednocześnie osoby preferujące tradycyjną formę dokumentu zachowają możliwość otrzymania fizycznego prawa jazdy – będzie ono wydawane na wniosek zainteresowanego.
Wyższy limit masy dla pojazdów elektrycznych z kategorią B
Jedną z istotnych zmian jest podniesienie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdów elektrycznych, które można prowadzić na podstawie prawa jazdy kategorii B. Obowiązujący dotąd limit 3,5 tony wzrośnie do 4,25 tony. Rozwiązanie to ma ułatwić rozwój elektromobilności. Akumulatory stosowane w pojazdach elektrycznych znacząco zwiększają ich masę w porównaniu z pojazdami z silnikiem spalinowym, co sprawia, że wiele elektrycznych samochodów dostawczych przekracza obecny próg wagowy.
Badanie sprawności kierowców – decyzja pozostaje w rękach państw członkowskich
Podczas prac nad nowymi przepisami dużo dyskusji wywołała kwestia kontroli sprawności kierowców. Rozważano skrócenie okresu ważności prawa jazdy dla osób starszych, jednak ostatecznie propozycja ta nie została przyjęta. Decyzję w tym zakresie pozostawiono poszczególnym państwom członkowskim. Nowe regulacje przewidują natomiast obowiązek przeprowadzania samooceny stanu zdrowia przed uzyskaniem prawa jazdy lub jego odnowieniem.
Surowsze zasady dla młodych kierowców w całej Unii
Przepisy ujednolicają w całej Unii część wymogów, które w dużej mierze obowiązują już w Belgii. Dotyczy to m.in. bardziej restrykcyjnego podejścia do kierowców posiadających prawo jazdy krócej niż dwa lata. Osoby te, w przypadku poważnych wykroczeń – takich jak prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu lub narkotyków czy znaczne przekroczenie prędkości – będą podlegać surowszym sankcjom w całej Wspólnocie.
Transgraniczne egzekwowanie kar za poważne wykroczenia
Nowe regulacje wprowadzają także skuteczniejszy system wymiany informacji między państwami członkowskimi w zakresie kar drogowych. Każde zawieszenie, cofnięcie lub ograniczenie prawa jazdy orzeczone w jednym kraju będzie musiało zostać zgłoszone do państwa, które wydało dokument. Ma to zapobiec sytuacjom, w których kierowca ukarany w jednym państwie nadal bez przeszkód prowadzi pojazdy w innym.
Jednocześnie ogólnounijna utrata prawa jazdy – zarówno czasowa, jak i stała – będzie dotyczyć wyłącznie najpoważniejszych wykroczeń. Chodzi o znaczne przekroczenie dozwolonej prędkości, prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środków odurzających, spowodowanie wypadku ze skutkiem śmiertelnym bądź z ciężkimi obrażeniami, a także oddalenie się z miejsca zdarzenia drogowego.
