Dyskusja wokół stanu technicznego najstarszych pociągów metra w Brukseli wyraźnie się zaostrzyła po opublikowaniu pod koniec listopada anonimowego komunikatu grupy maszynistów zatrudnionych w STIB/MIVB. Pracownicy ostro skrytykowali kondycję składów typu MX, które od wielu lat kursują głównie na liniach 2 i 6 stołecznego metra. W odpowiedzi na te sygnały regionalna minister mobilności Elke Van den Brandt została wezwana do złożenia wyjaśnień przed komisją ds. mobilności parlamentu regionu stołecznego Brukseli. Minister stanowczo zaprzeczyła, jakoby eksploatowany obecnie tabor stwarzał realne zagrożenie dla bezpieczeństwa pasażerów, podkreślając, że sytuacja jest znana władzom i znajduje się pod stałym nadzorem służb technicznych.
Maszyniści wskazują na pogarszający się stan techniczny
W anonimowym dokumencie maszyniści STIB/MIVB przedstawili bardzo krytyczną ocenę stanu najstarszych składów metra. Wskazują na zaawansowane zużycie materiału oraz częste awarie pojawiające się podczas normalnej eksploatacji pociągów typu MX. Według autorów komunikatu usterki te mają występować z niepokojącą regularnością.
Szczególne obawy budzą opisy zdarzeń związanych z wydobywaniem się dymu z elementów technicznych składów oraz sytuacje określane jako początkowe fazy pożarów. Maszyniści twierdzą, że problemy te są często usuwane w sposób prowizoryczny, co nie daje gwarancji trwałego rozwiązania. W dokumencie pojawiają się także zarzuty pod adresem polityki utrzymania taboru, a autorzy ostrzegają, że dalsze użytkowanie składów MX może stanowić zagrożenie zarówno dla pasażerów, jak i dla personelu.
Pracownicy domagają się przeprowadzenia niezależnego audytu całego parku taborowego oraz poddają w wątpliwość priorytety finansowe przyjmowane przez przewoźnika i władze regionu stołecznego.
Minister odpiera zarzuty i uspokaja pasażerów
Podczas posiedzenia komisji ds. mobilności minister Elke Van den Brandt stanowczo odrzuciła sugestie, jakoby do ruchu dopuszczane były składy stwarzające zagrożenie dla bezpieczeństwa. Zapewniła, że ochrona zdrowia i życia pasażerów oraz pracowników jest absolutnym priorytetem.
Minister podkreśliła, że wszystkie składy metra, w tym najstarsze jednostki typu MX, podlegają regularnym przeglądom i pracom konserwacyjnym zgodnie z obowiązującym harmonogramem. Każdy pociąg przed wyjazdem na linię przechodzi kontrolę techniczną, która ma na celu wykrycie potencjalnych usterek mogących wpłynąć na bezpieczeństwo eksploatacji. Dodatkowo działalność STIB/MIVB w zakresie bezpieczeństwa jest co roku weryfikowana przez zewnętrzne, niezależne podmioty audytowe.
Ograniczenia techniczne sieci i struktura taboru
Minister przedstawiła również aktualny obraz floty metra w Brukseli. STIB/MIVB dysponuje obecnie 15 składami typu MX, 16 pociągami typu M6 oraz 31 najnowocześniejszymi jednostkami M7. Rozmieszczenie taboru na poszczególnych liniach wynika z ograniczeń technicznych infrastruktury.
Linie 1 i 5 obsługiwane są niemal wyłącznie przez nowoczesne składy M7. Natomiast na liniach 2 i 6, ze względu na obowiązujący system sygnalizacji, nie ma jeszcze możliwości pełnego wdrożenia tego typu pociągów. Z tego powodu przewoźnik stara się wykorzystywać tam przede wszystkim składy M6, a w godzinach największego natężenia ruchu uzupełnia ofertę przewozową jednostkami typu MX.
Dane o zdarzeniach technicznych bez tendencji wzrostowej
Odnosząc się do zarzutów dotyczących zadymień i incydentów pożarowych, minister przedstawiła dane wskazujące, że liczba takich zdarzeń z udziałem składów MX pozostaje od lat na stabilnym poziomie i nie wykazuje tendencji wzrostowej. Zaznaczyła przy tym, że podobne problemy techniczne w 2025 r. dotyczyły również nowszych pociągów typu M6 oraz M7.
Każdy tego rodzaju przypadek jest analizowany przez wyspecjalizowanych ekspertów ds. bezpieczeństwa, a w razie potrzeby także przez niezależnych specjalistów zajmujących się analizą pożarów. Na podstawie ich ustaleń wdrażane są odpowiednie działania naprawcze zgodnie z obowiązującymi procedurami.
Brak terminu wycofania składów MX
Władze regionu stołecznego nie planują obecnie przeprowadzenia osobnego audytu skoncentrowanego wyłącznie na składach MX, uznając, że coroczne audyty zewnętrzne obejmujące całość działalności przewoźnika są wystarczające. Minister przyznała jednak, że wiek taboru z czasem staje się czynnikiem decydującym i w dłuższej perspektywie najstarsze pociągi będą musiały zostać wycofane z eksploatacji.
Nie wskazano jednak konkretnej daty zakończenia służby składów MX. Stopniowe ograniczanie ich wykorzystania ma być możliwe dzięki dostawom kolejnych pociągów M7 oraz modernizacji systemu sygnalizacji na liniach 2 i 6, na którą przewidziano 15 milionów euro. Minister zapewniła również, że budowa nowej linii metra numer 3 nie odbywa się kosztem środków przeznaczonych na utrzymanie i modernizację obecnego taboru.
