Vincent Van Peteghem przegrywa głosowanie – grecki minister nowym szefem Eurogrupy

Belgijski minister budżetu Vincent Van Peteghem (CD&V) nie obejmie funkcji przewodniczącego Eurogrupy. W poniedziałkowym głosowaniu przegrał z greckim ministrem finansów Kyriakosem Pierrakakisem. Eurogrupa to kluczowe forum, na którym ministrowie finansów państw strefy euro koordynują politykę gospodarczą i budżetową wspólnoty walutowej.

Dwudziestu ministrów finansów wybrało dziś nowego przewodniczącego. W bezpośredniej rywalizacji Pierrakakis zdobył większość głosów i obejmie stanowisko na dwuipółletnią kadencję, jednocześnie zachowując funkcję w rządzie w Atenach. Warto przypomnieć, że przewodniczenie Eurogrupie nie wiąże się z wynagrodzeniem.

Czym jest Eurogrupa?

Eurogrupa działa jako nieformalne ciało konsultacyjne w ramach struktur Unii Europejskiej. Tworzą ją ministrowie finansów państw, które przyjęły euro – obecnie dwadzieścia krajów, a od stycznia dołączy Bułgaria jako dwudziesty pierwszy członek. Ministrowie spotykają się co miesiąc, by omawiać sytuację w unii walutowej oraz koordynować politykę budżetową i gospodarczą strefy euro.

Organ powołano w 1997 r., ale stałe przewodnictwo wprowadzono dopiero w 2005 r. Wcześniej funkcja rotowała co sześć miesięcy między państwami, podobnie jak prezydencja Rady UE.

Pierrakakis zastąpi Irlandczyka Paschala Donohoe, który kierował Eurogrupą od 2020 r. i latem uzyskał reelekcję. Miesiąc temu niespodziewanie zrezygnował z funkcji, by objąć stanowisko w Banku Światowym. Do czasu wyboru następcy obowiązki przewodniczącego przejął cypryjski minister Makis Keravnos.

Grecka historia sukcesu przeważyła szalę

Choć przed głosowaniem oceniano, że szanse Van Peteghema i Pierrakakisa są zbliżone, ostateczny wynik nie jest zaskoczeniem. Jak podkreślał przed decyzją Hendrik Vos, politolog z Uniwersytetu Gandawskiego, grecki minister umiejętnie budował narrację o gospodarczym odrodzeniu swojego kraju po dekadzie programów ratunkowych i bolesnych reform.

W ostatnich latach Grecja odnotowuje lepsze wyniki budżetowe niż średnia strefy euro, osiągnęła nadwyżkę i zmniejszyła ogromne zadłużenie. Te wyniki zrobiły wrażenie na ministrach finansów. „Wykonał ogromną pracę w kraju, który niewiele ponad dekadę temu znajdował się na krawędzi przepaści” – podkreślił rzecznik Eurogrupy.

Sprawa Euroclear mogła zaszkodzić belgijskiemu kandydatowi

Triumf greckiego ministra to nie tylko efekt pozytywnej narracji gospodarczej. Belgia mogła stracić poparcie części państw w związku ze sporem wokół Euroclear. Bruksela nie zgadza się na wykorzystanie zamrożonych rosyjskich aktywów przechowywanych w belgijskiej instytucji rozliczeniowej na rzecz udzielenia pożyczki Ukrainie.

Państwa bałtyckie zdecydowanie wspierają przekazanie rosyjskich środków na rzecz Kijowa. Jak oceniał profesor Vos, ich niezadowolenie z belgijskiego stanowiska mogło wpłynąć na wynik głosowania – choć Estonia, Łotwa i Litwa nie ogłosiły publicznie swoich preferencji.