Wystawa o arrasach w MOU Museum w Oudenaarde od piątku 23 października – kupiec Pieter van Verren i powrót tkaniny „Sprzedawca okularów” z Liège

W MOU Museum w Oudenaarde we Flandrii Wschodniej w piątek 23 października rusza wystawa „Tapijtsier – De kunst van de commerce” („Arrasy – sztuka handlu”). Autentyczne listy, rachunki, obrazy i arrasy pokazują życie przedsiębiorcy z Oudenaarde Pietera van Verrena. Specjalnie na tę okazję do miasta wraca arras „De Brilverkoper” („Sprzedawca okularów”) – informuje flamandzki nadawca publiczny VRT. Wystawa potrwa do 28 marca 2027 r.

Na przełomie XVI i XVII wieku Oudenaarde było ważnym europejskim ośrodkiem produkcji arrasów. „Pajęczynę sieci trzymał wtedy w ręku Pieter van Verren” – mówi kuratorka wystawy Kim Descheemaeker. „Ale on sam nie był artystą”.

Przedsiębiorca, nie artysta

„Dbał o to, by artyści przygotowywali projekty arrasów. Projekty trafiały potem do tkaczy, którzy tkali arrasy, a on sprzedawał je dalej m.in. zarządom kościołów, wyższej szlachcie, bogatym mieszczanom i wojskowym” – opowiada kuratorka. „To był prawdziwy przedsiębiorca” – dodaje.

Jak Van Verrenowi udało się sprzedawać arrasy z Oudenaarde w całej Europie, zwiedzający dowiedzą się z jego listów, rachunków, obrazów, które służyły jako projekty, i oczywiście z samych arrasów. „To wyjątkowy wgląd w jego życie i handel. Widzimy, jak działało jego przedsiębiorstwo i kto należał do jego sieci. Ta wystawa jest możliwa tylko dlatego, że w archiwum miejskim Oudenaarde przechowujemy obszerne archiwum jego firmy” – podkreśla Descheemaeker.

Związek z dzisiejszymi przedsiębiorcami

Wystawa łączy firmę Van Verrena z przedsiębiorcami, którzy działają dziś w Oudenaarde. „Część tematów z działalności Van Verrena jest aktualna także dzisiaj” – mówi kuratorka. Jako przykład podaje potrzebę sieci kontaktów, bez której firma nie może funkcjonować, oraz radzenie sobie z niepowodzeniami i trudnymi okolicznościami.

„Sprzedawca okularów” wraca do Oudenaarde

Jednym z najważniejszych eksponatów jest arras „De Brilverkoper”, który wraca do Oudenaarde. Muzeum wypożyczyło go na wystawę z muzeum Grand Curtius w Liège. „Sprzedawca okularów należy do serii ze scenami z życia chłopów” – opowiada Descheemaeker. „Widać sprzedawcę okularów ze skrzyneczką pełną okularów, kogoś, kto przymierza okulary, i małego chłopca, który grzebie w kieszeniach osoby chcącej kupić okulary”.

Arrasy nie tyle opowiadały wielkie historie, ile służyły przede wszystkim jako dekoracja. „Niektóre po prostu przyjemnie się oglądało, ale ożywiały obrazy dla swoich właścicieli” – wyjaśnia kuratorka.

Odrodzenie zainteresowania arrasami

Descheemaeker zauważa, że arrasy znów budzą większe zainteresowanie. Wskazuje na słynną tkaninę z Bayeux, którą po raz pierwszy od ponad 900 lat można oglądać w Londynie i do której zwiedzający ustawiają się w długich kolejkach.

Podobnie jest w Oudenaarde. „Muzeum odwiedza wielu zainteresowanych, także wiele osób z Holandii” – mówi kuratorka. „Zwracają uwagę przede wszystkim na proces powstawania i oglądają arrasy nie tylko jako dzieła sztuki, ale też jako rzemiosło”.

Wystawa potrwa od piątku 23 października do 28 marca 2027 r. Mieszkańcy Oudenaarde mogą ją zwiedzać bezpłatnie w każdą ostatnią niedzielę miesiąca – po raz pierwszy w niedzielę 25 października, w weekend otwarcia.