Ponad milion uczniów wraca do szkół we Flandrii – rusza szeroki pakiet reform minister Zuhal Demir

We wtorek 1 września naukę rozpoczęło ponad milion dzieci i młodzieży we flamandzkim systemie oświaty. Nowy rok szkolny przynosi szereg istotnych zmian, ponieważ flamandzka minister edukacji Zuhal Demir (N-VA) rozpoczyna wdrażanie szerokiego pakietu reform. Obejmuje on między innymi dodatkowe lekcje języka niderlandzkiego, nowe minimalne cele kształcenia w szkołach podstawowych oraz ograniczenie liczby dni bez zajęć.

Dodatkowe godziny niderlandzkiego w pierwszej klasie szkoły średniej

Blisko 3 800 uczniów pierwszej klasy szkoły średniej, czyli dzieci w wieku 12-13 lat, będzie miało trzy dodatkowe godziny języka niderlandzkiego tygodniowo poza standardowym planem zajęć. Lekcje będą obowiązkowe dla tych uczniów, którzy na zakończenie szkoły podstawowej nie osiągnęli minimalnych celów językowych.

O tym, którzy uczniowie zostaną objęci dodatkowymi zajęciami, zdecyduje rada klasowa szkoły podstawowej podczas wydawania świadectwa.

Nowe minimalne cele kształcenia

W szkolnictwie podstawowym, obejmującym dzieci od 6. do 12. roku życia, rozpoczyna się także stopniowe wprowadzanie nowych minimalnych celów kształcenia. Zastąpią one cele obowiązujące od 1997 r. Głównym założeniem zmian jest większy nacisk na wiedzę, a nowe wymagania zostały określone znacznie bardziej szczegółowo.

W roku szkolnym 2026-2027 zmienione cele dotyczące języka niderlandzkiego, matematyki oraz nauk przyrodniczych i technologii staną się obowiązkowe dla przedszkolaków oraz uczniów pierwszej, drugiej i trzeciej klasy szkoły podstawowej, czyli dzieci w wieku od 6 do 9 lat. Kolejne obszary przedmiotowe i starsze roczniki będą obejmowane reformą stopniowo, aż do roku szkolnego 2029-2030.

Szkoły inspiracyjne i sieci wymiany doświadczeń

Wybrano 30 szkół podstawowych, które otrzymały status tak zwanych szkół inspiracyjnych. Każda z placówek otrzyma 70 000 euro na zatrudnienie dodatkowego personelu i ma odegrać wiodącą rolę we wdrażaniu minimalnych celów kształcenia opartych na wiedzy.

Każda z tych szkół będzie dzielić się zdobytymi doświadczeniami z około dziesięcioma innymi placówkami w ramach sieci uczenia się. Na realizację projektu Zuhal Demir przeznacza 2 miliony euro.

Mniej dni bez zajęć

Zgodnie z założeniami reformy dni szkolne mają w możliwie największym stopniu pozostawać rzeczywistymi dniami nauki. Zlikwidowane zostaną fakultatywne dni wolne, ograniczona będzie liczba dni przeznaczonych na szkolenia kadry, a po wyborach nie będzie już można zawieszać zajęć w budynkach szkolnych.

Pierwszy i ostatni dzień semestru mają być pełnymi dniami nauki. W szkołach średnich zmniejszona zostanie natomiast maksymalna liczba dni przeznaczonych na sprawdziany i egzaminy. W sytuacjach, gdy prowadzenie zajęć nie będzie możliwe, standardem ma być zapewnienie uczniom opieki o charakterze pedagogicznym.

Minister zwraca uwagę, że flamandzkie szkoły zapewniają o 11 procent mniej godzin nauki niż wynosi średnia OECD. Jednocześnie nie są planowane zmiany w kalendarzu ferii i wakacji, które miałyby dostosować go do systemu francuskojęzycznego.

Projekty pilotażowe wsparcia uczniów

Rozpocznie się również 20 projektów pilotażowych w szkołach. Placówki ogólnodostępne i szkoły specjalne będą współpracować ze specjalistami zajmującymi się wsparciem w nauce oraz z centrami poradnictwa dla uczniów (CLB), aby sprawdzić, w jaki sposób można skuteczniej pomagać uczniom wymagającym dodatkowego wsparcia. Udział w projektach jest dobrowolny.

Do końca kadencji ma powstać łącznie 50 takich projektów. Na pierwszy rok szkolny przeznaczono na ten cel 5,2 miliona euro.

Jedna z reform nie wejdzie w życie

Nie zostanie natomiast wprowadzona planowana większa elastyczność w organizacji przedmiotów religijnych. Rada Stanu uznała, że swoboda organizacyjna, którą rząd flamandzki chciał wprowadzić za pomocą dekretu, idzie zbyt daleko.

Po wydaniu tej opinii Zuhal Demir stwierdziła, że nakładanie na szkoły kolejnych nowych ram organizacyjnych byłoby nieuzasadnione.

Liczba uczniów we Flandrii

Z najnowszych danych flamandzkiego urzędu statystycznego Statistics Flanders wynika, że w roku szkolnym 2025-2026 we flamandzkim szkolnictwie podstawowym i średnim uczyło się ponad 1,2 miliona osób.

W edukacji przedszkolnej, obejmującej placówki ogólnodostępne i specjalne, było około 256 900 dzieci. W szkolnictwie podstawowym, również w obu formach, uczyło się 456 400 uczniów, natomiast w szkolnictwie średnim – 501 900.