Bruksela zamyka jedyną taką linię wsparcia – kończy się telefon zapobiegający przemocy seksualnej wobec nieletnich

Jedno z nielicznych w Brukseli narzędzi służących zapobieganiu przemocy seksualnej wobec nieletnich kończy działalność. Linia Stop it now!, prowadzona przez Brukselskie Centrum Wsparcia (Centre d’appui bruxellois, CAB), przestaje działać 1 lipca z powodu braku finansowania. Centrum, które odpowiada za jej prowadzenie, nadal czeka na potwierdzenie przyznania środków.

Linia, dla której nie ma alternatywy

Stop it now! to brukselska część międzynarodowej sieci – linia wsparcia przeznaczona dla osób odczuwających pociąg seksualny do nieletnich. Rocznie obsługuje około stu zgłoszeń, napływających telefonicznie, przez czat, mailowo lub za pośrednictwem mediów społecznościowych. Kontaktują się z nią osoby obawiające się, że mogą przejść do czynu, osoby będące już sprawcami przemocy, a także bliscy szukający wskazówek, jak reagować w przypadku podejrzeń.

Jak wyjaśnia Lola Delasselle, psycholożka w CAB, praca linii opiera się przede wszystkim na słuchaniu, które samo w sobie pełni już określoną funkcję, ponieważ pozwala przynieść ulgę. Później pomoc może przyjmować różne formy – od kierowania do właściwych służb po przypominanie o dostępności wsparcia. Jak zaznacza, osoby te nadal będą mogły zwracać się do mniej wyspecjalizowanych placówek, ale wiąże się z tym ryzyko wzrostu zagrożenia przejściem do czynu.

Zamieszanie wokół brukselskiego planu bezpieczeństwa

Powodem zamknięcia jest impas wokół brukselskiego globalnego planu bezpieczeństwa i prewencji (PGSP). Od początku roku około trzydziestu organizacji świadczy usługi, które przynajmniej częściowo mają być finansowane przez region, ale ten nie wypłaca im należnych środków. Sytuacja jest skutkiem niestabilności politycznej w okresie funkcjonowania rządu tymczasowego.

PGSP miał zostać odnowiony na lata 2025-2028. Wobec braku rządu poprzedni plan przedłużono jednak o rok i ograniczono o 15 procent. Na początku 2026 r. parlament przyznał finansowanie na pierwsze trzy miesiące roku. Nowy rząd rozpoczął pracę w lutym, ale od tego czasu utrzymuje się niejasność dotycząca finansowania na 2026 r., określany jako „rok przejściowy”. Mijają kolejne miesiące, a żadna z organizacji nie otrzymała pieniędzy przyznanych przez parlament.

Jak relacjonuje koordynatorka projektu Noémie Bourdon, całość finansowano ze środków własnych. Niektóre organizacje mają rezerwy, ale CAB do nich nie należy, dlatego z czasem coraz głębiej wchodziło w deficyt. Rada zarządzająca zdecydowała o zawieszeniu działalności bez okresu wypowiedzenia. W praktyce oznacza to ograniczenie wymiaru pracy czterem osobom – pracują one również przy innych projektach – oraz zakończenie dostępności usługi.

Bolesne decyzje w całej sieci

Niepewność finansowa zmusza wszystkie organizacje do podejmowania trudnych decyzji. Federacja ośrodków planowania rodziny odwołała swoje doroczne kolokwium, gromadzące specjalistów pierwszego kontaktu zajmujących się wykrywaniem przemocy wobec kobiet i pomocą jej ofiarom. W dłuższej perspektywie cała sieć może przestać działać z powodu braku finansowania. Organizacja GAMS, działająca na rzecz zniesienia okaleczania narządów płciowych, zaciągnęła pożyczkę, aby utrzymać swój dyżur prawny, obawiając się między innymi utraty pracownicy specjalizującej się w tych zagadnieniach. Inne stowarzyszenia musiały zwolnić część personelu.

Rząd uspokaja, organizacja zachowuje ostrożność

Gabinet premiera regionu brukselskiego Borisa Dillièsa (MR) zapewnia jednak, że wsparcie dla organizacji działających w ramach globalnego planu bezpieczeństwa i prewencji zostaje utrzymane w 2026 r. Jak podkreślono, wolą premiera jest zachowanie działań uznanych za priorytetowe, zwłaszcza tych, które przyczyniają się do prewencji, bezpieczeństwa i ochrony osób z grup wrażliwych.

W praktyce rada ministrów ma najpóźniej 16 lipca, podczas ostatniego posiedzenia przed wakacjami, wypowiedzieć się w sprawie propozycji finansowania przygotowanej przez premiera. Gabinet sprecyzował, że linia Stop it now! powinna otrzymać na 2026 r. pełną kwotę przyznaną w poprzednim PGSP. Zaznaczono jednak, że dotacje nie będą przedłużane automatycznie, a każdy wniosek jest rozpatrywany indywidualnie.

Brukselskie Centrum Wsparcia, które dowiaduje się o tej zapowiedzi, zachowuje ostrożność. Finansowanie pozwoliłoby szybko ponownie uruchomić linię, ale – jak zaznacza centrum – na tym etapie nie otrzymało żadnego potwierdzenia przyznania środków. Gabinet Dillièsa już wcześniej zapowiadał bowiem w mediach wypłatę tymczasowych transz „w ciągu kilku tygodni”. Było to dwa miesiące temu.

Jeśli doświadczasz przemocy lub znajdujesz się w trudnej sytuacji, pomoc jest dostępna. W Belgii można skontaktować się z bezpłatną linią wsparcia 1712, działającą w sprawach przemocy.