Flamandzki sektor kosmiczny niedofinansowany – Vlaams Belang krytykuje N-VA za „belgijski kompromis”

Deputowany Parlamentu Flamandzkiego Kristof Slagmulder z Vlaams Belang złożył 19 marca w komisji ds. gospodarki projekt rezolucji dotyczącej problemu niedofinansowania flamandzkiego sektora kosmicznego. Propozycja została jednak odrzucona przez wszystkie pozostałe ugrupowania, w tym N-VA, która deklaruje obronę interesów Flandrii. Zdaniem Slagmuldera decyzja ta oznacza przyzwolenie na przenoszenie potencjału gospodarczego z Flandrii do Walonii.

Klucz podziału z 2001 roku a rzeczywistość

Spór dotyczy sposobu podziału środków z Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA), ustalonego w 2001 roku. Zgodnie z tym porozumieniem Flandria powinna otrzymywać 55,4 procent środków, Walonia 33,6 procent, a Bruksela 11 procent. Zasada ta obejmuje zarówno finansowanie, jak i zwrot w postaci kontraktów oraz miejsc pracy.

W praktyce udział Flandrii jest niższy i wynosi około 49 procent, czyli o ponad sześć punktów procentowych mniej niż przewiduje uzgodniony podział. Według Slagmuldera ta różnica przekłada się na konkretne straty dla flamandzkich firm i instytucji badawczych działających w strategicznym sektorze.

Konkretne postulaty rezolucji

Projekt rezolucji przewidywał szereg działań mających zmienić obecną sytuację. Vlaams Belang postulował wprowadzenie mechanizmu, który zapewniałby przestrzeganie ustalonego klucza podziału, zagwarantowanie Flandrii stałego udziału w federalnych decyzjach dotyczących polityki kosmicznej oraz powołanie niezależnej komisji monitorującej.

Propozycja obejmowała także rekompensatę za wcześniejsze niedoszacowanie udziału Flandrii oraz możliwość przeniesienia kompetencji w zakresie polityki kosmicznej na poziom regionalny, co wpisuje się w szersze postulaty decentralizacyjne tej partii.

Slagmulder atakuje N-VA

Odrzucenie rezolucji przez N-VA spotkało się z ostrą reakcją wnioskodawcy. „W deklaracjach N-VA broni interesów Flandrii, ale w praktyce pozostawia Flamandczyków na lodzie, by nie naruszyć federalnego kompromisu” – stwierdził Slagmulder.

Jego zdaniem takie stanowisko oznacza faktyczne przyzwolenie na przesuwanie możliwości gospodarczych z Flandrii do Walonii. Ostrzegł również, że zwiększanie budżetu federalnego na sektor kosmiczny bez korekty zasad podziału środków tylko pogłębi istniejące nierówności.

„Sektor kosmiczny ma dziś strategiczne znaczenie jak nigdy wcześniej. Nadszedł moment, by N-VA opowiedziała się po stronie flamandzkich przedsiębiorstw, a nie belgijskich kompromisów” – podsumował.

Kontekst polityczny

Rezolucję złożyła partia Vlaams Belang, uznawana za skrajnie prawicową i objęta tzw. kordonem sanitarnym. W praktyce oznacza to, że jej inicjatywy parlamentarne są regularnie odrzucane przez inne ugrupowania.

N-VA, mimo że również opowiada się za większą autonomią Flandrii, uczestniczy w rządzeniu zarówno na poziomie regionalnym, jak i federalnym. Ogranicza to jej swobodę działania w kwestiach mogących zaburzyć równowagę między wspólnotami. Głosowanie nad rezolucją wpisuje się więc w szerszy spór polityczny między obiema partiami o to, która skuteczniej reprezentuje interesy Flandrii.