Ekologiczny karnawał w Opwijk – nowe zasady dla uczestników i widzów

Tegoroczna, 26. edycja karnawału w Opwijk ma być najbardziej przyjazna środowisku w historii tej imprezy. Burmistrz Johan Deleu (N-VA) oraz organizatorzy podpisali w miniony weekend tzw. Charter Strooigoed, czyli dokument regulujący zasady rzucania przedmiotów podczas pochodu karnawałowego. Zgodnie z nowymi zasadami konfetti zostaje całkowicie zakazane, a użycie papierowych artykułów świątecznych i słodyczy zostaje znacząco ograniczone. To kolejny etap działań prowadzonych od kilku lat przez gminę oraz stowarzyszenie karnawałowe Gatspoëters vzw, których celem jest ograniczenie ilości odpadów powstających podczas wydarzenia.

Dotychczasowe działania na rzecz zrównoważonego karnawału

Władze Opwijk już wcześniej podejmowały kroki mające zmniejszyć ekologiczny ślad karnawału. W poprzednich latach wprowadzono między innymi obowiązek korzystania z kubków nadających się do recyklingu, zakazano używania armatek wyrzucających konfetti, a tradycyjne papierowe konfetti próbowano zastępować bardziej przyjaznymi środowisku alternatywami, takimi jak mąka czy kukurydza.

Gmina Opwijk należy przy tym do bardzo wąskiego grona miejscowości we Flandrii, które podpisały kartę dotyczącą zasad rzucania przedmiotów podczas karnawału. Oprócz niej podobne zobowiązanie podjęła jedynie gmina Maldegem.

Burmistrz Johan Deleu zapowiada, że w tym roku działania ekologiczne zostaną jeszcze rozszerzone. Wśród nowych inicjatyw wymienia między innymi wsparcie finansowe dla uczestników pochodu, którzy zdecydują się korzystać z generatorów elektrycznych, a także zwiększenie liczby punktów zbiórki odpadów wzdłuż całej trasy parady.

Całkowity zakaz konfetti – także wśród widzów

Jedną z najważniejszych zmian w tegorocznej edycji jest całkowity zakaz używania konfetti. Obejmuje on nie tylko uczestników pochodu, lecz także osoby oglądające paradę z pobocza.

Papierowe konfetti stanowi bowiem poważne źródło zanieczyszczeń. Małe fragmenty papieru mogą łatwo trafiać do kanalizacji i powodować jej zatykanie. Aby ograniczyć takie ryzyko, władze gminy zapowiedziały również tymczasowe zamknięcie studzienek kanalizacyjnych przy ulicy Kloosterstraat w czasie trwania wydarzenia.

Jak przyznaje burmistrz, problemem dla służb sprzątających nie są jednak wyłącznie konfetti. Równie dużo kłopotów sprawiają serpentyny oraz ogromne ilości słodyczy rzucanych do publiczności. Po ubiegłorocznej edycji – jak żartuje Deleu – jego buty jeszcze przez kilka tygodni kleiły się od cukru pozostającego na ulicach.

Zwraca on uwagę, że widzowie często nie podnoszą z ziemi połamanych lizaków czy rozgniecionych cukierków, szczególnie gdy mają już dość słodkości. W rezultacie wiele z nich pozostaje na ulicach, utrudniając sprzątanie.

Długopisy i breloczki zamiast cukierków

W odpowiedzi na te problemy organizacje karnawałowe zobowiązały się, że w większym stopniu będą sięgać po upominki o praktycznym zastosowaniu. Zamiast dużych ilości słodyczy do publiczności mają trafiać między innymi długopisy, breloczki do kluczy czy niewielkie pluszowe maskotki.

Burmistrz podkreśla jednak, że słodycze nie znikną całkowicie z karnawału. Nadal będą pojawiać się podczas pochodu, lecz w znacznie bardziej umiarkowanej ilości.

Jego zdaniem publiczność powinna dobrze przyjąć taką zmianę. Praktyczne drobiazgi, które można wykorzystać na co dzień, mogą okazać się dla wielu uczestników nawet ciekawszą pamiątką z wydarzenia niż kolejne cukierki.

Edukacja zamiast kar

Władze gminy nie planują rygorystycznego egzekwowania nowych zasad ani nakładania mandatów za używanie konfetti. Jak podkreśla burmistrz, celem wprowadzanych zmian jest przede wszystkim zwiększenie świadomości mieszkańców oraz odwiedzających na temat wpływu karnawałowych zwyczajów na środowisko i infrastrukturę gminy.

Po zakończeniu tegorocznej edycji organizatorzy planują przeprowadzić ocenę wprowadzonych rozwiązań. Wyniki tej ewaluacji mają pomóc w dalszym udoskonalaniu ekologicznych standardów karnawału w kolejnych latach.

Karnawał startuje 27 marca

Karnawał w Opwijk tradycyjnie odbywa się w ostatnim tygodniu przed Wielkanocą i przyciąga tysiące widzów. Każdego roku na ulice gminy przychodzi nawet około 8 000 osób, a w paradzie uczestniczy ponad 20 stowarzyszeń karnawałowych.

Tegoroczne obchody rozpoczną się w piątek 27 marca 2026 r. wieczorem symbolicznym przekazaniem władzy w gminie Księciu Karnawału, Franky’emu Van Muldersowi. To wydarzenie otwiera kilkudniowe świętowanie, które – zgodnie z planami władz – ma połączyć karnawałową tradycję z większą troską o środowisko.