Federalne zmiany w indeksacji przynoszą 73 mln euro oszczędności we francuskojęzycznej oświacie
Polityka oszczędnościowa prowadzona przez rząd federalny koalicji Arizona, choć wywołuje niezadowolenie wśród mieszkańców Belgii, przynosi nieoczekiwane korzyści finansowe innym poziomom władzy w...
Polityka oszczędnościowa prowadzona przez rząd federalny koalicji Arizona, choć wywołuje niezadowolenie wśród mieszkańców Belgii, przynosi nieoczekiwane korzyści finansowe innym poziomom władzy w kraju. Zmiany w zasadach indeksacji wynagrodzeń urzędników państwowych, obowiązujące od początku 2026 r., generują istotne oszczędności w budżecie Federacji Walonia-Bruksela przeznaczonym na szkolnictwo obowiązkowe. Partia Socjalistyczna (PS) szacuje, że w trakcie obecnej kadencji pozwoli to zmniejszyć wydatki o około 73 miliony euro. Ugrupowanie domaga się, aby cała ta kwota została przeznaczona na przyszłe porozumienia sektorowe z nauczycielami. Gabinet minister budżetu Elisabeth Degryse (Les Engagés) potwierdza skalę oszczędności, ale jednocześnie apeluje o ostrożność w planowaniu ich wykorzystania.
Spis treści
Opóźniona indeksacja – jedenaście milionów euro za każdy miesiąc
Od początku 2026 r. automatyczna indeksacja wynagrodzeń w sektorze publicznym następuje dopiero trzy miesiące po przekroczeniu tzw. indeksu pivot. Do końca 2025 r. okres ten wynosił dwa miesiące. W praktyce oznacza to, że państwo oszczędza dodatkowy miesiąc dwuprocentowej indeksacji naliczanej od całej masy płacowej w szkolnictwie obowiązkowym.
Dla Federacji Walonia-Bruksela każdy miesiąc takiego opóźnienia oznacza około 11 milionów euro mniejszych wydatków. Z najnowszych prognoz Federalnego Biura Planowania wynika, że poza indeksacją przewidzianą na koniec marca kolejne przekroczenia indeksu pivot mogą nastąpić w lipcu 2026 r. oraz w sierpniu 2027 r. Wynagrodzenia urzędników zostaną więc zindeksowane dopiero w październiku 2026 r. oraz w listopadzie 2027 r.
Według obliczeń PS każde jednorazowe przesunięcie indeksacji o jeden miesiąc oznacza 11 milionów euro oszczędności. Na obecnym etapie daje to około 33 miliony euro mniejszych wydatków w trakcie obecnej kadencji.
Ograniczona indeksacja dotknie ponad połowę nauczycieli
Dodatkowe oszczędności wynikają z decyzji rządu federalnego o ograniczeniu dwóch najbliższych indeksacji tylko do pierwszych 4 000 euro wynagrodzenia brutto. Ośmioro posłów PS, którzy złożyli projekt dekretu w parlamencie Wspólnoty Francuskiej, obliczyło, że samo to rozwiązanie przyniesie około 20 milionów euro oszczędności rocznie w sektorze szkolnictwa obowiązkowego.
Ponieważ ograniczona indeksacja będzie stosowana dwukrotnie w trakcie kadencji, całkowita kwota oszczędności z tego tytułu może sięgnąć około 40 milionów euro rocznie do 2029 r. Środek ten dotknie nieco ponad połowę kadry pedagogicznej – około 53 procent nauczycieli we Wspólnocie Francuskiej zarabia bowiem więcej niż 4 000 euro brutto.
Gabinet minister Degryse potwierdza skalę tych wyliczeń, zaznaczając jednak, że roczna oszczędność może w rzeczywistości mieścić się w przedziale od 15 do 20 milionów euro.
PS chce funduszu dla nauczycieli, rząd studzi entuzjazm
Partia Socjalistyczna jasno określa, w jaki sposób jej zdaniem powinny zostać wykorzystane powstałe oszczędności. W projekcie dekretu złożonym w parlamencie Wspólnoty Francuskiej posłowie PS proponują, aby wszystkie jednorazowe i powtarzalne oszczędności wynikające z decyzji podjętych na szczeblu federalnym zostały przekazane do specjalnego funduszu. Środki te miałyby finansować przyszłe porozumienia sektorowe z pracownikami oświaty.
Gabinet minister Degryse tonuje jednak te oczekiwania. Podkreśla, że nie można analizować tych kwot w oderwaniu od szerszego kontekstu finansowego. Federacja Walonia-Bruksela będzie bowiem musiała ponieść koszty innych decyzji podejmowanych na poziomie federalnym, takich jak zmiany dotyczące emerytur z tytułu niezdolności fizycznej. Ich wpływ na budżet wspólnoty może okazać się znaczący.
Do tego dochodzą wydatki wynikające z własnych polityk prowadzonych przez władze regionalne, które mogą ograniczyć realną pulę dostępnych środków. Gabinet zaznacza również, że skutki finansowe nowych przepisów będą widoczne dopiero pod koniec 2026 r., a przede wszystkim w 2027 r. Ostateczne decyzje dotyczące ewentualnego wykorzystania oszczędności mają zapaść podczas korekty budżetowej w połowie 2026 r. oraz w trakcie prac nad kolejnym budżetem. Na tym etapie nic jeszcze nie zostało przesądzone.
