Rosyjski bank centralny poinformował we wtorek o złożeniu skargi do Trybunału Unii Europejskiej w związku z bezterminowym zamrożeniem rosyjskich aktywów państwowych, przechowywanych głównie w belgijskiej instytucji finansowej Euroclear. Środki o łącznej wartości około 210 miliardów euro zostały zablokowane w ramach sankcji nałożonych na Rosję po inwazji na Ukrainę. Rada UE zdecydowała 12 grudnia 2025 r. o utrzymaniu zamrożenia tych aktywów na czas nieokreślony.
Argumenty strony rosyjskiej
Bank centralny Rosji twierdzi, że unijne rozporządzenie uniemożliwiające transfer środków z powrotem do Rosji narusza prawo do skutecznej ochrony sądowej, zasadę ochrony własności oraz immunitet suwerenny państw i ich banków centralnych. Strona rosyjska podnosi również zastrzeżenia natury proceduralnej, wskazując, że Rada UE – jej zdaniem – nie powinna była przyjmować tej nadzwyczajnej regulacji większością kwalifikowaną, lecz jednomyślnie.
Tło decyzji Rady UE
Grudniowe rozstrzygnięcie Rady miało zapobiec sytuacji, w której jedno z państw członkowskich – zwłaszcza Węgry, które wcześniej sygnalizowały taką możliwość – zablokowałoby przedłużenie sankcji odnawianych co sześć miesięcy. Utrzymanie zamrożenia otwierało możliwość wykorzystania rosyjskich rezerw jako zabezpieczenia pożyczki dla Ukrainy. Ostatecznie jednak, wobec sprzeciwu Belgii, przywódcy państw członkowskich zdecydowali się na udzielenie wspólnej pożyczki na poziomie unijnym.
Stanowisko Komisji Europejskiej
Rzecznik Komisji Europejskiej, odnosząc się do skargi, poinformował, że instytucja przyjmuje ją do wiadomości. Podkreślił, że wpisuje się ona w szerszy kontekst działań prawnych podejmowanych przez Rosję w odpowiedzi na wsparcie udzielane Ukrainie przez Unię Europejską. Zdaniem Komisji nie jest to zaskoczeniem. Rzecznik wyraził jednocześnie przekonanie, że rozporządzenie jest zgodne zarówno z prawem Unii Europejskiej, jak i z prawem międzynarodowym.
Pozew przeciwko Euroclear w Moskwie
Postępowanie przed Trybunałem Unii Europejskiej nie jest jedyną inicjatywą prawną rosyjskiego banku centralnego. Już w grudniu 2025 r. instytucja złożyła pozew do sądu arbitrażowego w Moskwie, domagając się od Euroclear kwoty odpowiadającej 200 miliardom euro. Unia Europejska zapowiada utrzymanie zamrożenia aktywów do czasu wypłaty przez Rosję odszkodowań na rzecz Ukrainy za szkody wyrządzone w wyniku inwazji.
