Sobotni wyścig Omloop Het Nieuwsblad tradycyjnie inauguruje sezon kolarski we Flandrii. Dla tysięcy amatorów to sygnał, by ponownie wyjechać na drogi – zwłaszcza że ostatnie dni przyniosły wyjątkowo łagodną pogodę. Flamandzka Fundacja Wiedzy o Ruchu Drogowym (VSV) przypomina przy tej okazji, że zorganizowane grupy kolarzy mogą poruszać się po jezdni, nawet jeśli wzdłuż drogi wytyczono ścieżkę rowerową. Prawo to przysługuje jednak wyłącznie pod określonymi warunkami dotyczącymi liczby uczestników i sposobu organizacji przejazdu. VSV zebrała najważniejsze przepisy, które powinni znać zarówno rowerzyści, jak i kierowcy.
Grupy liczące mniej niż 15 rowerzystów
Dla części kierowców widok kolumny kolarzy zajmujących jezdnię bywa źródłem irytacji. Tymczasem przepisy jasno określają, w jakich sytuacjach jest to dopuszczalne. Grupy liczące mniej niż 15 osób traktowane są jak pojedynczy rowerzyści. Oznacza to przede wszystkim obowiązek korzystania ze ścieżki rowerowej, jeśli taka jest dostępna.
Jeżeli ścieżki nie ma, rowerzyści mogą jechać parami po jezdni, o ile nie utrudnia to mijania się pojazdów. Poza terenem zabudowanym, gdy nadjeżdża pojazd z tyłu, kolarze jadący obok siebie muszą ustawić się jeden za drugim. Para rowerzystów może korzystać wyłącznie z prawego pasa ruchu. W przypadku jezdni bez wyznaczonych pasów nie wolno im zajmować więcej niż szerokość jednego pasa, a w żadnym wypadku więcej niż połowy całej jezdni. Zasady te wynikają z artykułu 43bis.4 kodeksu drogowego.
Grupy od 15 do 50 rowerzystów
W przypadku grup liczących od 15 do 50 uczestników przepisy przewidują większą swobodę. Kolarze nie muszą wówczas korzystać ze ścieżki rowerowej, choć w wielu miejscach ze względów bezpieczeństwa może to być rozsądne rozwiązanie. Grupa może jechać parami po jezdni, pod warunkiem zachowania zwartego szyku. Również tutaj obowiązuje zasada, że nie wolno zajmować więcej niż połowy szerokości drogi.
Dla takich grup obecność tzw. kapitanów drogi (wegkapiteins) ani samochodu towarzyszącego nie jest wymagana, ale jest dopuszczalna. W praktyce wielu organizatorów decyduje się na dodatkowe środki bezpieczeństwa.
Grupy od 51 do maksymalnie 150 rowerzystów
Największe kolumny, liczące od 51 do 150 osób, podlegają bardziej rygorystycznym wymogom. Także w tym przypadku rowerzyści nie mają obowiązku korzystania ze ścieżki rowerowej i mogą jechać parami, o ile utrzymują zwarty szyk i nie zajmują więcej niż połowy jezdni.
Obowiązkowa jest natomiast obecność co najmniej dwóch kapitanów drogi. Grupę musi również poprzedzać i zamykać samochód towarzyszący z tablicą ostrzegawczą na dachu. Pojazdy te powinny zachowywać odległość około 30 metrów odpowiednio przed i za kolumną.
Kapitanowie drogi odpowiadają za bezpieczny przebieg przejazdu. Mogą oni wstrzymywać ruch poprzeczny na skrzyżowaniach bez sygnalizacji świetlnej, aby umożliwić całej grupie przejazd. Poza tym uprawnieniem wszyscy uczestnicy pozostają zobowiązani do przestrzegania sygnalizacji świetlnej, znaków drogowych oraz innych przepisów ruchu.
Zasady obowiązujące wszystkich rowerzystów
VSV przypomina także o podstawowych obowiązkach każdego cyklisty – niezależnie od tego, czy jedzie sam, czy w grupie. Każdy rower, w tym szosowy, musi być wyposażony w sprawny i słyszalny dzwonek. Przy ograniczonej widoczności wymagane jest używanie oświetlenia, również w ciągu dnia.
Na ścieżkach wzdłuż kanałów (jaagpaden) oraz na trasach rekreacyjnych rowerzyści współdzielą przestrzeń z pieszymi i innymi użytkownikami. W takich miejscach należy dostosować prędkość do warunków, szczególnie przy zbliżaniu się do innych osób. Na ścieżkach wzdłuż kanałów obowiązuje ograniczenie prędkości do 30 km/h, które dotyczy także kolarzy. Podczas wyprzedzania lub mijania słabszych uczestników ruchu należy zwolnić i zachować odpowiedni odstęp boczny. Niedopuszczalne jest stwarzanie zagrożenia dla bardziej narażonych użytkowników drogi.
Istotna jest również odpowiedzialność indywidualna w ramach grupy. Każdy rowerzysta musi sam przestrzegać przepisów. Oznacza to obowiązek zatrzymania się na czerwonym świetle, nawet jeśli czoło kolumny przejechało na zielonym. Ta sama zasada dotyczy ustępowania pierwszeństwa pieszym na przejściach – piesi, którzy przechodzą lub wyraźnie sygnalizują taki zamiar, mają bezwzględne pierwszeństwo.
Wskazówki dla kierowców samochodów
VSV zwraca się także do kierowców z apelem o cierpliwość i wzajemny szacunek. Skoro zorganizowane grupy rowerzystów mogą zgodnie z prawem poruszać się po jezdni, kierowcy powinni zachować spokój i pozostać za kolumną, jeśli bezpieczne wyprzedzenie nie jest możliwe.
Manewr wyprzedzania jest dopuszczalny wyłącznie z zachowaniem odpowiedniego odstępu. W terenie zabudowanym należy utrzymać co najmniej 1 metr bocznej odległości od rowerzystów, a poza nim – minimum 1,5 metra. Wyprzedzanie jest zabronione w miejscach objętych zakazem oraz tam, gdzie kierowca nie ma wystarczającej widoczności na nadjeżdżające z przeciwka pojazdy.
