Po krytycznej opinii Rady Stanu dotyczącej planowanej reformy VAT oraz surowym raporcie Trybunału Obrachunkowego na temat ram budżetowych rząd federalny premiera Barta De Wevera musi znaleźć blisko 500 mln euro brakujących dochodów. Koalicja Arizona zamierza poczekać na raport komitetu monitorującego, którego publikację zaplanowano na 16 marca 2026 r., zanim podejmie ostateczne decyzje. Z informacji ze źródeł rządowych wynika, że brakująca kwota ma zostać pozyskana z podatków konsumpcyjnych – poprzez korekty stawek VAT, akcyzy oraz podatków ekologicznych.
16 marca jako moment rozstrzygający
Rządowy kalendarz wyraźnie wskazuje na 16 marca jako kluczową datę. Tego dnia komitet monitorujący przedstawi swój raport – trzeci w krótkim odstępie czasu, po stanowisku Rady Stanu i analizie Trybunału Obrachunkowego. Komitet dokonuje szczegółowej oceny prognozowanych dochodów i wydatków na poziomie federalnym. W oparciu o jego wnioski premier i ministrowie koalicji Arizona spotkają się na przeglądzie budżetowym, którego celem będzie domknięcie opóźnionych projektów reform oraz oszacowanie ich wpływu na finanse publiczne. Reforma VAT wciąż nie weszła w życie, a koszt zwłoki szacowany jest właśnie na niemal 500 mln euro.
Dochody zamiast cięć
W ostatnich tygodniach pojawiały się spekulacje, że z powodu napięć w koalicji – zwłaszcza między MR a pozostałymi partnerami – rząd mógłby sięgnąć po redukcję wydatków. Źródła zbliżone do rządu zaprzeczają takim scenariuszom. Rozwiązanie ma zostać wypracowane po stronie dochodowej, w obszarze opodatkowania konsumpcji. Zespoły techniczne w gabinetach ministerialnych już analizują możliwe warianty, natomiast decyzje polityczne zapadną na późniejszym etapie.
Możliwe scenariusze zmian w VAT
Najważniejsze działania mają dotyczyć podatku VAT, choć ostateczny kształt reformy pozostaje otwarty. W grę wchodzi podniesienie podstawowej stawki z 21 do 22 procent, a także uproszczenie systemu stawek obniżonych – poprzez podwyższenie stawki 6 procent i obniżenie stawki 12 procent do wspólnego poziomu 9 procent. Rozważane są również inne kombinacje. Jak podkreślają źródła rządowe, w nawiązaniu do uwag Rady Stanu, przyjęte rozwiązanie musi być maksymalnie przejrzyste i nieskomplikowane. Uzupełniająco mogą zostać skorygowane akcyza oraz podatki ekologiczne.
Kolejne miliardy do znalezienia jesienią
Niezależnie od bieżących działań premier De Wever zapowiedział potrzebę dodatkowych oszczędności w wysokości od 3 do 4 mld euro, aby utrzymać stabilność finansów publicznych. Ten etap konsolidacji budżetowej ma być przedmiotem rozmów koalicyjnych po wakacjach – we wrześniu i październiku 2026 r. – w ramach prac nad budżetami na lata 2027-2029.