1 marca 2026 r. zacznie obowiązywać reforma systemu zasiłków dla bezrobotnych, wprowadzająca limit czasowy pobierania świadczeń – maksymalnie do dwóch lat. Nowe regulacje zostały zapisane w ustawie programowej przyjętej przez Izbę Reprezentantów w lipcu ubiegłego roku. Oznacza to zasadniczą zmianę w belgijskim systemie zabezpieczenia społecznego, który dotąd nie przewidywał ograniczenia czasowego dla zasiłku. W przypadku osób, które już przekroczyły dwuletni okres pobierania świadczeń, przewidziano stopniowe wygaszanie uprawnień, rozpoczęte na początku 2026 r.
Nowe zasady naliczania okresu zasiłkowego
Zgodnie z nowymi przepisami prawo do rocznego zasiłku uzyskają osoby, które przepracowały co najmniej 12 miesięcy w ciągu ostatnich trzech lat. Każde kolejne cztery miesiące udokumentowanej pracy będą uprawniać do dodatkowego miesiąca świadczenia – aż do osiągnięcia maksymalnego limitu dwóch lat.
Osoby, które przed 1 marca 2026 r. przekroczyły już dwuletni okres pobierania zasiłku, zostały lub zostaną poinformowane listownie przez federalny urząd ds. zatrudnienia ONEM o utracie prawa do świadczeń. Z najnowszych danych administracji federalnej wynika, że do 1 lipca 2027 r. z systemu zostanie wyłączonych około 168 000 osób.
Wyjątki od nowych zasad
Reforma przewiduje wyjątek dla osób powyżej 55. roku życia, o ile wykażą co najmniej 30 lat kariery zawodowej w wymiarze minimum pół etatu. Od 2030 r. wymagany staż pracy dla tej grupy wzrośnie do 35 lat.
Limit czasowy nie obejmie kilku kategorii osób poszukujących pracy, w tym beneficjentów zasiłku ochronnego (allocation de sauvegarde), pracowników sektora artystycznego, pracowników portowych i uznanych rybaków morskich, osób objętych systemem bezrobocia z dodatkiem przedsiębiorstwa (RCC) oraz pracowników z niepełnosprawnością zatrudnionych nieprzerwanie od 1 lipca 2004 r. w zakładach pracy chronionej. Zapowiedziano także tymczasowe rozwiązanie dla opiekunów nieformalnych (aidants-proches), którym grozi utrata świadczeń od 1 marca.
Zmiany w wysokości wypłacanych kwot
Nowe przepisy przewidują również większą degresywność świadczeń. W drugim roku pobierania zasiłku wprowadzona zostanie kwota ryczałtowa, uzależniona od sytuacji osobistej bezrobotnego, w szczególności od jego sytuacji rodzinnej.