W styczniu 2024 r. przeciętny emeryt w Belgii otrzymywał średnio 1 998 euro brutto miesięcznie w ramach ustawowej emerytury. Kwota ta obejmuje łączne świadczenia ze wszystkich trzech systemów emerytalnych funkcjonujących w kraju – dla pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek oraz urzędników. Średnia może uwzględniać jedną lub kilka emerytur podstawowych, świadczenia po zmarłym współmałżonku albo ich połączenie. Dane opublikowane przez Pensionstat pokazują ogólną sytuację finansową osób starszych w Belgii, ale jednocześnie wskazują na utrzymujące się różnice między kobietami a mężczyznami.
Kwota brutto a realne dochody emerytów
Podane 1 998 euro to wartość brutto, a więc przed potrąceniem podatków i innych obowiązkowych składek. Średnia emerytura netto wynosiła w styczniu 2024 r. 1 700,94 euro. Pensionstat zaznacza, że choć wskaźniki te pozwalają ocenić ogólny poziom świadczeń, rzeczywista sytuacja poszczególnych emerytów może znacznie odbiegać od tej średniej.
Kobiety otrzymują o blisko 400 euro mniej niż mężczyźni
Dane pokazują wyraźną różnicę w wysokości emerytur w zależności od płci. Mężczyźni otrzymywali w styczniu 2024 r. przeciętnie 2 203 euro brutto miesięcznie, natomiast kobiety – 1 806 euro brutto. Oznacza to różnicę rzędu niemal 400 euro miesięcznie. Dysproporcja ta nie jest nowym zjawiskiem i ma swoje źródło w odmiennym przebiegu karier zawodowych.
Kobiety częściej pracują w niepełnym wymiarze godzin, częściej przerywają aktywność zawodową z powodu opieki nad dziećmi lub bliskimi, a historycznie uzyskiwały również niższe wynagrodzenia niż mężczyźni na porównywalnych stanowiskach. Ponieważ wysokość emerytury w Belgii zależy od długości kariery oraz sumy odprowadzonych składek, wszystkie te czynniki bezpośrednio wpływają na końcową wysokość świadczenia.
Wzrost o ponad jedną czwartą w ciągu pięciu lat
Na przestrzeni ostatnich lat przeciętna emerytura wyraźnie wzrosła. W 2019 r. średnie świadczenie wynosiło 1 578 euro brutto miesięcznie. Do stycznia 2024 r. kwota ta zwiększyła się do 1 998 euro, co oznacza wzrost o 26,6 procent w ciągu pięciu lat. Wpływ na to miały przede wszystkim kolejne indeksacje oraz dostosowania świadczeń do rosnących kosztów utrzymania, które w ostatnich latach były w Belgii szczególnie odczuwalne. Ponieważ dane dotyczą stycznia 2024 r., obecne kwoty – po kolejnych waloryzacjach – mogą być nieco wyższe.
Co średnia mówi o indywidualnej sytuacji emerytów
Średnia wartość emerytury jest przydatnym punktem odniesienia, ale nie oddaje w pełni sytuacji konkretnych osób. Ostateczna wysokość świadczenia zależy od wielu indywidualnych czynników – długości kariery zawodowej, rodzaju zatrudnienia (pracownik najemny, osoba samozatrudniona lub urzędnik), poziomu zarobków, a także okresów bezrobocia, choroby czy przerw w pracy. Dla części emerytów około 2 000 euro brutto miesięcznie wystarcza do stabilnego funkcjonowania, podczas gdy inni muszą korzystać z dodatkowych źródeł dochodu, takich jak emerytury uzupełniające z drugiego lub trzeciego filaru czy prywatne oszczędności.
