Około 16 procent osób mieszkających we Flandrii – a więc mniej więcej co szósta – zmaga się na co dzień z trudnościami wynikającymi z niepełnosprawności lub innych ograniczeń funkcjonalnych. Tak wynika z najnowszego raportu przygotowanego przez Statistics Flanders we współpracy z Flamandzką Agencją ds. Osób z Niepełnosprawnościami (VAPH). Opracowanie pokazuje nie tylko skalę zjawiska, lecz także wyraźne różnice międzypokoleniowe oraz społeczno-ekonomiczne wśród osób dotkniętych ograniczeniami.
Szerokie ujęcie niepełnosprawności ujawnia mniej widoczne grupy
Twórcy raportu przyjęli szeroką definicję niepełnosprawności, obejmującą zarówno aspekty funkcjonalne, jak i emocjonalne. Jak podkreślają autorzy, takie podejście pozwala dostrzec grupy, które w tradycyjnych zestawieniach statystycznych często pozostają poza uwagą. Dzięki temu analiza wykracza poza klasyczne rozumienie niepełnosprawności i uwzględnia również osoby doświadczające trudności natury psychicznej i emocjonalnej.
Z danych wynika, że 13 procent ogółu mieszkańców Flandrii odczuwa ograniczenia w stopniu umiarkowanym. Kolejne 3 procent populacji deklaruje poważne problemy w codziennym funkcjonowaniu.
Nierówności społeczne a skala trudności
Raport wskazuje na wyraźną zależność między pozycją społeczno-ekonomiczną a nasileniem odczuwanych ograniczeń. Osoby z niższym poziomem wykształcenia oraz te, które oceniają swoją sytuację dochodową jako słabszą, częściej zgłaszają trudności związane z niepełnosprawnością i w większym stopniu odczuwają ich skutki. Potwierdza to, że bariery nie są rozłożone równomiernie w społeczeństwie, lecz w większym stopniu dotykają osoby znajdujące się w mniej korzystnej sytuacji materialnej i edukacyjnej.
Różnice pokoleniowe – fizyczne ograniczenia i problemy psychiczne
Jednym z najbardziej wyraźnych wniosków raportu jest różnica pokoleniowa w charakterze doświadczanych trudności. Ograniczenia fizyczne, takie jak pogorszenie wzroku czy problemy z poruszaniem się, nasilają się wraz z wiekiem, co jest zjawiskiem przewidywalnym. Odmienny obraz wyłania się jednak w przypadku trudności emocjonalnych – im młodsza grupa wiekowa, tym częściej jej przedstawiciele deklarują zmaganie się z negatywnymi stanami psychicznymi.
Skala tego zjawiska budzi niepokój. Aż 42 procent respondentów przyznaje, że odczuwa lęk lub silne zdenerwowanie co najmniej raz w tygodniu. Z kolei 16 procent badanych doświadcza objawów depresyjnych z taką samą częstotliwością. Dane te pokazują, że zdrowie psychiczne młodszych pokoleń mieszkańców Flandrii stanowi poważne wyzwanie dla decydentów oraz systemu opieki zdrowotnej.