Gandawa po raz kolejny zwraca się do swoich mieszkańców z pytaniami o turystykę. To już piąta edycja badania opinii na ten temat. Ankieta jest częścią szerszego projektu realizowanego przez Toerisme Vlaanderen w pięciu flamandzkich miastach sztuki. „Turystyka ma dla nas znaczenie, ale równie ważna jest jakość życia osób mieszkających w Gandawie. Ich głos pomaga nam zachować właściwą równowagę” – podkreślają władze miasta. Celem badania jest sprawdzenie, jak mieszkańcy oceniają wpływ ruchu turystycznego na codzienne funkcjonowanie miasta oraz czy zauważony w 2023 r. spadek entuzjazmu wobec turystów utrzymuje się nadal.
Pytania o liczbę turystów, statki wycieczkowe i wpływ gospodarczy
„Chcesz mniej, tyle samo czy więcej turystów? Jak oceniasz obecność pasażerów statków wycieczkowych? Czy turystyka wzmacnia lokalną gospodarkę? Czy poprawia wygląd centrum, czy raczej powoduje uciążliwości?” – to tylko część pytań, na które mogą odpowiedzieć mieszkańcy Gandawy. Ankieta internetowa opiera się głównie na zestawie stwierdzeń ocenianych według określonej skali.
To piąty raz, gdy miasto przeprowadza takie badanie. Po raz pierwszy jednak ankieta realizowana jest w trzech etapach. Ma to ograniczyć wpływ pojedynczych wydarzeń lub nadzwyczajnych sytuacji na końcowe wyniki. Pierwsza grupa respondentów wypełniła kwestionariusz w październiku 2025 r., druga bierze w nim udział obecnie, a trzecia, ostatnia fala, zaplanowana jest na maj.
Miasto dąży do reprezentatywnej próby mieszkańców
Aby dotrzeć do jak najszerszej grupy odbiorców, Gandawa korzysta z paneli badawczych, mediów społecznościowych oraz specjalnych apeli publikowanych w miejskim biuletynie i magazynie informacyjnym. Część mieszkańców otrzymuje również zaproszenie do udziału w badaniu w formie tradycyjnego listu. Celem jest uzyskanie możliwie reprezentatywnego przekroju społeczności, tak aby wyniki odzwierciedlały opinię całej populacji miasta.
„Turystyka pozostaje istotnym czynnikiem gospodarczym w Gandawie. Nadal przyciągamy gości, ale chcemy dbać o to, by nie ucierpiały jakość życia i autentyczny charakter miasta” – mówi radna Sofie Bracke z partii Voor Gent. „Aby wyznaczać kierunki polityki i utrzymać równowagę, kluczowe jest poznanie opinii mieszkańców.”
Od turystów jednodniowych do „turystów w piżamach”
Z szeroko zakrojonej ankiety przeprowadzonej w 2023 r. wynikało, że nastawienie mieszkańców wobec turystów stało się mniej entuzjastyczne. Wskazywano na okresowe przeludnienie i obawy o jakość życia w mieście. W ciągu dwóch lat ogólny poziom aprobaty dla turystyki wyraźnie się obniżył. Obecne badanie ma pokazać, czy ten trend się utrzymuje i czy ulega pogłębieniu.
W ostatnich latach Gandawa wdrożyła szereg działań mających ograniczyć negatywne skutki nadmiernego ruchu turystycznego. Poprzednie władze zdecydowały m.in. o wstrzymaniu budowy nowych hoteli w centrum. Miasto zaczęło też wyraźniej stawiać na tzw. „turystów w piżamach”, czyli osoby nocujące w Gandawie przez kilka dni. Z mniejszym entuzjazmem podchodzi się natomiast do turystów jednodniowych, którzy nie korzystają z lokalnej bazy noclegowej.
Rozproszenie ruchu, kontrole Airbnb i cichsze grupy
Obecne władze w dużej mierze kontynuują ten kierunek. Gandawa chce rozwijać turystykę kongresową i biznesową. W tym kontekście planowana jest modernizacja centrum kongresowego ICC. Założeniem jest przyciąganie gości także poza tradycyjnymi okresami wakacyjnymi, aby ruch turystyczny był bardziej równomiernie rozłożony w ciągu roku.
W śródmieściu ograniczana jest liczba dużych grup z przewodnikami. Rozważane są również cichsze łodzie turystyczne oraz wyznaczenie parkingów dla autokarów poza centrum. Miasto podejmuje też działania, by zapobiec niekontrolowanemu wzrostowi liczby mieszkań oferowanych za pośrednictwem Airbnb. Zatrudniono dodatkowych kontrolerów, a podatek turystyczny został dostosowany tak, by lepiej zarządzać zjawiskiem i chronić lokalny rynek mieszkaniowy.