Belgijski Doradczy Komitet Bioetyczny opublikował we wtorek opinię, w której zaleca, aby nie dopuszczać do przekazywania rodzicom martwo urodzonego płodu w celu pochówku na terenie prywatnej posesji. Stanowisko to jest odpowiedzią na pytanie skierowane przez komitet etyki medycznej szpitala AZ Sint-Jan w Brugii, który w swojej praktyce zetknął się z taką sytuacją. Opinia odnosi się do płodów poniżej 180. dnia ciąży – po przekroczeniu tego progu rodzice mają obowiązek zorganizować pogrzeb w formie kremacji lub tradycyjnego pochówku.
Prymat interesu publicznego
Po analizie zagadnienia Komitet uznał, że pierwszeństwo powinien mieć interes publiczny. W wydanej opinii podkreślono, że w żadnych okolicznościach nie należy zezwalać na przekazywanie płodu rodzicom w celu domowego pochówku. Zdaniem instytucji takie rozwiązanie jest konieczne dla zapewnienia równego traktowania, zachowania spójnych standardów etycznych w praktykach pogrzebowych, respektowania zasady ostrożności oraz ochrony publicznego charakteru cmentarzy.
Komitet wskazał jednocześnie, że tzw. kwatery gwiazd – specjalnie wydzielone miejsca na cmentarzach przeznaczone do pochówku martwo urodzonych dzieci – stanowią właściwą alternatywę. Oferują one rodzicom dostępną i pełną szacunku przestrzeń do przeżywania żałoby oraz możliwość nadania pochówkowi osobistego charakteru.
Wolność wyboru rodziców w określonych ramach
Mimo jednoznacznej rekomendacji w sprawie zakazu pochówku na prywatnym terenie Komitet podkreśla znaczenie autonomii rodziców. Zgodnie z opinią powinni oni mieć prawo zdecydować, czy pozostawić szczątki pod opieką szpitala, czy też samodzielnie zorganizować pochówek na cmentarzu publicznym. Warunkiem jest jednak udzielenie im wcześniej jasnych i wyczerpujących informacji przez personel medyczny, aby decyzja była w pełni świadoma.
Komitet rekomenduje także, by każda placówka medyczna opracowała własny protokół etyczny regulujący sposób postępowania z ciałem płodu. Dokument taki powinien gwarantować godne traktowanie i jednoznacznie wykluczać kwalifikowanie szczątków jako odpadów medycznych.
Różnice regionalne i potrzeba harmonizacji
W opinii zwrócono również uwagę na rozbieżności między regionami Belgii. W Brukseli i w Walonii rodzice mogą ubiegać się o organizację pochówku, jeśli ciąża trwała od 106 do 180 dni. Natomiast we Flandrii oraz we Wspólnocie Niemieckojęzycznej nie przewidziano minimalnego progu długości trwania ciąży, aby móc wystąpić o kremację lub pochówek. W związku z tym Komitet apeluje o większą spójność przepisów w skali całego kraju.