Federalne Centrum Wiedzy o Opiece Zdrowotnej (KCE) opublikowało w czwartek 15 stycznia 2026 r. raport, w którym wzywa do gruntownej reformy systemu zarządzania przypadkami w belgijskiej opiece zdrowotnej. Chodzi o model koordynacji opieki, w którym pacjent ze złożonymi potrzebami medycznymi lub społecznymi otrzymuje wsparcie wyznaczonego specjalisty pomagającego mu odnaleźć się w rozbudowanym systemie świadczeń. Zdaniem autorów raportu, mimo istnienia wielu inicjatyw tego typu, system pozostaje nadmiernie rozdrobniony, a rola koordynatorów opieki nie jest jasno określona.
Pacjenci o złożonych potrzebach pozostawieni sami sobie
KCE zwraca uwagę, że duża grupa pacjentów pilnie potrzebuje profesjonalnego wsparcia w poruszaniu się po systemie opieki zdrowotnej. Dotyczy to przede wszystkim osób z grupy wysokiego ryzyka, pacjentów z chorobami złożonymi lub zmiennymi w czasie, osób wymagających wielokierunkowej terapii, a także chorych z wielochorobowością lub funkcjonujących w niestabilnych warunkach życiowych. W ciągu ostatnich dwudziestu lat w Belgii powstało wiele inicjatyw na różnych szczeblach administracji i w rozmaitych sektorach. Wśród nich znalazły się m.in. program Protocol 3, skierowany do osób starszych wymagających intensywnej opieki, oraz projekty pilotażowe realizowane na podstawie art. 107 w obszarze zdrowia psychicznego.
Dostęp do pomocy zależny od kategorii, a nie realnych potrzeb
Raport wskazuje jednak, że obecny system koordynacji opieki jest skrajnie rozproszony. Poszczególne rozwiązania różnią się zakresem, zasadami działania oraz grupami docelowymi. W praktyce oznacza to, że dostęp do usług koordynatora opieki uzależniony jest od formalnej przynależności pacjenta do określonej kategorii – na przykład wieku, rodzaju diagnozy lub statusu administracyjnego – a nie od faktycznego stopnia złożoności jego sytuacji zdrowotnej i społecznej. KCE ostrzega, że w rezultacie część pacjentów może zostać wykluczona z dostępu do wsparcia, mimo że obiektywnie go potrzebuje.
Reforma powiązana z Międzyfederalnym Planem Zintegrowanej Opieki
Federalne Centrum Wiedzy o Opiece Zdrowotnej postuluje przeprowadzenie całościowej reformy systemu zarządzania przypadkami w ramach Międzyfederalnego Planu Zintegrowanej Opieki, który został zatwierdzony w 2023 r. Zdaniem ekspertów konieczne jest określenie, jakie środki finansowe powinny zostać przeznaczone na koordynację opieki oraz w jaki sposób powinny być one dystrybuowane. Analiza powinna uwzględniać zarówno ścieżki kliniczne pacjentów, jak i zasięg terytorialny poszczególnych inicjatyw.
KCE podkreśla również potrzebę jasnego zdefiniowania profilu zawodowego koordynatorów opieki, precyzyjnego określenia ich zadań oraz jednoznacznego ustalenia ich miejsca w relacji do innych zawodów medycznych i paramedycznych. Bez takich zmian, zdaniem autorów raportu, system opieki zdrowotnej nie będzie w stanie skutecznie odpowiadać na potrzeby pacjentów wymagających skoordynowanego, długofalowego wsparcia.
