Były przewodniczący Izby odzyska emerytalne świadczenia po decyzji sądu

Siegfried Bracke, były przewodniczący belgijskiej Izby Reprezentantów, wygrał proces dotyczący wstrzymania wypłat tak zwanego dodatku emerytalnego. Spór dotyczył kontrowersyjnego systemu bonusów finansowych dla byłych wysokich rangą urzędników parlamentarnych, który w 2023 roku wywołał ogólnokrajową debatę o przejrzystości wydatków publicznych. Sąd w Turnhout uznał, że decyzja Izby o wstrzymaniu wypłat była bezprawna, co może mieć konsekwencje dla innych podobnych spraw.

Kontrowersyjna praktyka dodatków emerytalnych

W marcu 2023 roku ujawniono, że pięciu byłych przewodniczących Izby, w tym Siegfried Bracke i Herman De Croo, oraz ośmiu byłych wysokich urzędników parlamentu przez lata otrzymywało dodatkowe świadczenia emerytalne. Miesięczne dodatki, określane jako uittredingsvergoeding (odszkodowanie wyjściowe), pozwalały im przekraczać ustawowy limit maksymalnej emerytury w wysokości 7 800 euro brutto. Łączna suma wypłat sięgnęła 7,2 miliona euro, co spotkało się z ostrą krytyką opinii publicznej i środowisk politycznych.

System był od lat corocznie zatwierdzany w budżecie parlamentu, więc każdy poseł mógł zapoznać się z jego zasadami i ewentualnie zgłosić sprzeciw. Dopiero gdy media ujawniły skalę zjawiska, temat stał się przedmiotem gorącej debaty o przejrzystości życia publicznego.

Decyzja o wstrzymaniu wypłat

Po analizie prawnej Biuro Izby Reprezentantów uznało, że decyzje z lat 1998 i 2003 dotyczące ustanowienia dodatków emerytalnych były niezgodne z przepisami. W atmosferze rosnącej presji społecznej i politycznej – określanej przez media mianem „kultury łapczywości” – parlament zdecydował o natychmiastowym wstrzymaniu wypłat. Siegfried Bracke został ponadto wezwany do zwrotu już otrzymanych kwot.

Choć decyzja ta miała wymiar wizerunkowy i była reakcją na oburzenie opinii publicznej, sąd uznał później, że podjęto ją bez zachowania należytych procedur prawnych. Sprawa stała się symbolem sporu między wymogiem etyki finansów publicznych a prawem do zachowania wcześniej przyznanych świadczeń.

Wyrok sądu w Turnhout

Były przewodniczący nie zgodził się z decyzją Izby i złożył pozew. Sąd w Turnhout przyznał mu rację, uznając, że system dodatków nie był sprzeczny z prawem. W uzasadnieniu stwierdzono, że bezprawne było raczej jednostronne wstrzymanie wypłat i żądanie zwrotu już przekazanych pieniędzy.

Zgodnie z wyrokiem Bracke nie musi oddawać otrzymanych świadczeń, a Izba Reprezentantów ma obowiązek wypłacić mu zaległe kwoty od wiosny 2023 roku. Były przewodniczący zachowa również prawo do dalszego pobierania dodatku zgodnie z obowiązującymi regulacjami. Jak poinformował w felietonie opublikowanym na portalu Doorbraak, uznaje decyzję sądu za potwierdzenie legalności swoich roszczeń.

Możliwa apelacja i dalsze skutki

Wyrok nie kończy sprawy – Izba Reprezentantów może złożyć apelację. Sam Bracke przyznał, że spodziewa się dalszego postępowania i jest pewien ostatecznego zwycięstwa. „Jestem przekonany, że – jeśli będę żył wystarczająco długo – ostatecznie również wygram” – napisał w komentarzu.

Sprawa ponownie zwraca uwagę na problem przejrzystości finansowej instytucji publicznych i kontroli wydatków parlamentu. Wyrok może otworzyć drogę do podobnych roszczeń innych byłych urzędników objętych systemem dodatków emerytalnych. Jednocześnie ponawia pytanie o granice między uprawnionymi świadczeniami a zasadą równości wobec prawa i sprawiedliwości społecznej.